Ασφαλώς και ο λευκός καπνός που βγήκε από το Eurogroup για την επιστροφή της τρόικας στην Αθήνα είναι ένα σημαντικό βήμα για να κλείσει επιτέλους η αξιολόγηση και να σταματήσει η αβεβαιότητα που κυριαρχεί τους τελευταίους μήνες.
Βέβαια, παρά τους πανηγυρισμούς κυβερνητικών κύκλων, υπάρχει αρκετός δρόμος μπροστά μας για να κλείσει η συμφωνία και να διαπιστώσουμε ποιοι και πόσο θα πληρώσουν το μάρμαρο. Να θυμίσουμε ότι ήταν 20 Φεβρουαρίου όταν ο κ. Βαρουφάκης επέστρεψε από τις Βρυξέλλες πανηγυρίζοντας κι αυτός ότι… κατατρόπωσε τους Ευρωπαίους, για να ακολουθήσει μετά ο γνωστός τραγέλαφος που οδήγησε στο τραγικό καλοκαίρι του 2015.
Η επιχειρηματολογία της κυβέρνησης ότι δεν θα επιβληθούν «ούτε ένα ευρώ μέτρα» και ότι οι δανειστές «υπέκυψαν» στο κυβερνητικό… δόγμα «όχι άλλη λιτότητα» εξωραΐζει απλώς τη σαφέστατη υποχώρησή της από τις «κόκκινες γραμμές» που η ίδια έβαζε. Ακόμα κι αν δεχθούμε ότι τα μέτρα που θα νομοθετηθούν για αφορολόγητο και συντάξεις είναι ουδέτερα δημοσιονομικά, αυτό δεν σημαίνει ότι κάποιοι δεν θα πληρώσουν επιπλέον. Τα ανταλλάγματα που προσδοκά η κυβέρνηση –συλλογικές συμβάσεις, πρόγραμμα επιδότησης θέσεων εργασίας– μπορεί θεωρητικά να είναι θετικά, αλλά δεν πρόκειται να αλλάξουν ουσιαστικά την τραγική κατάσταση στην οποία βρίσκονται χιλιάδες νοικοκυριά.
Σε μια καθημαγμένη αγορά εργασίας, οι συλλογικές συμβάσεις είναι φανερό ότι δεν μπορούν να δώσουν την ανάσα που χρειάζονται οι εργαζόμενοι, στον ιδιωτικό τομέα τουλάχιστον. Ούτε προφανώς θα φέρουν το τέλος της λιτότητας, για το οποίο πανηγύριζαν τα δημόσια ΜΜΕ, τα οποία έχουν επιδοθεί σε μια οργανωμένη προσπάθεια διαστρέβλωσης της πραγματικότητας. Αφήνοντας στην άκρη την επιχείρηση αποπροσανατολισμού της κοινής γνώμης, που είναι σε εξέλιξη, στην προσπάθειά της να κάνει το άσπρο μαύρο, η κυβέρνηση θα πρέπει να μιλήσει καθαρά στον ελληνικό λαό. Και να δώσει απαντήσεις σε δεκάδες ερωτήματα που έχουν ανακύψει, όπως:
Γιατί δεν υπήρξε πολιτική συμφωνία, όπως επιθυμούσε και διατυμπάνιζε ότι θα υπάρξει; Και τι σημαίνει αυτό για την πορεία της χώρας;
Γιατί δεν υπήρξε κουβέντα για τα μεσοπρόθεσμα μέτρα για το χρέος; Μετατίθενται ή όχι για μετά το 2018, κι αφού η Γερμανία αποκτήσει νέα κυβέρνηση;
Τι θα συμβεί με το πρόγραμμα ποσοτικής χαλάρωσης; Γιατί ο Ντράγκι έχει πει ότι δεν μπαίνουμε, αν δεν υπάρχουν τα μεσοπρόθεσμα για το χρέος.
Η κυβέρνηση επέμενε ότι πάει για συμφωνία-πακέτο. Δηλαδή και ολοκλήρωση της αξιολόγησης χωρίς μέτρα και δεσμεύσεις για το χρέος; Πού είναι αυτή η συμφωνία;
Οι Γερμανοί λένε ότι η συμφωνία προβλέπει όχι απλώς προνομοθέτηση αλλά και εφαρμογή μέτρων 1 με 1,5 δισ. ευρώ μέχρι το 2018 και άλλα τόσα μετά το τέλος του προγράμματος. Είναι αλήθεια; Γιατί αν είναι αλήθεια, τότε καταρρίπτεται η θεωρία «ούτε ένα ευρώ επιπλέον μέτρα λιτότητας».
Είναι βέβαιο πως η επί σχεδόν έναν χρόνο καθυστέρηση του κλεισίματος της αξιολόγησης όχι μόνο δεν άλλαξε τα δεδομένα προς το καλύτερο για τη χώρα, αλλά τα επιδείνωσε. Κυβέρνηση και Ευρωπαίοι αγοράζουν χρόνο, γιατί βολεύει και τις δύο πλευρές. Με την προϋπόθεση βεβαίως ότι οι διαπραγματεύσεις με την τρόικα θα τελεσφορήσουν και θα υπάρξει εντέλει η συμφωνία για να απελευθερωθεί η αναγκαία δόση των 6 δισ.
Μένει να δούμε το πλήρες πακέτο των μέτρων στο οποίο θα καταλήξουν «θεσμοί» και οικονομικό επιτελείο, αλλά και τα όρια αντοχής της κυβερνητικής πλειοψηφίας. Αρκεί το βήμα που επιτεύχθηκε να μη χαθεί και πάλι στον «λαβύρινθο» της πολιτικής διαπραγμάτευσης. Και ιδιαίτερα στις συζητήσεις με τους τροϊκανούς που έρχονται την Καθαρά Δευτέρα.
Λίγη λαγάνα και χειροποίητο χαλβά δεν θα έβλαπτε αν τους δίναμε να δοκιμάσουν…
Του Φώτη Σιούμπουρα
Δημοσιεύθηκε στην εφημερίδα Παρασκήνιο που κυκλοφόρησε εκτάκτως την Παρασκευή 24/2
