Πριν από περίπου έναν μήνα είχε προκαλέσει αίσθηση το πρωτοσέλιδο του «Π», που αποκάλυπτε λεπτομερώς ότι, μετά το Μακεδονικό, ο υπουργός Εξωτερικών κ. Νίκος Κοτζιάς βρίσκεται ένα βήμα πριν κλείσει και το Αλβανικό, παραθέτοντας μάλιστα σημείο προς σημείο όλες τις εκκρεμείς υποθέσεις που θα διευθετηθούν με τη γειτονική Αλβανία, συμπεριλαμβανομένων και των θεμάτων που άπτονται της Βορείου Ηπείρου, των θαλάσσιων συνόρων μεταξύ των δύο χωρών, της ΑΟΖ και της άρση του εμπολέμου – που τυπικά εξακολουθεί να ισχύει από το 1940 μέχρι και σήμερα.
Η αλήθεια είναι ότι στο μεσοδιάστημα, μέχρι και σήμερα, αρκετοί είναι αυτοί που αποθαρρύνουν τον εκπρόσωπο της ελληνικής διπλωματίας να προχωρήσει στην παρούσα φάση σε μια τέτοια συμφωνία, θεωρώντας ότι υπάρχει μεγάλος κίνδυνος να μην αντέξει ο κυβερνητικός συνασπισμός το πολιτικό κόστος τόσο σημαντικών αποφάσεων.
Κοτζιάς και Κυπριακό
Σήμερα, αποκαλύπτουμε ότι ο κ. Κοτζιάς όχι απλώς έχει αποφασίσει ότι θα πρέπει να τελειώνουμε (και) με το χρονίζον αυτό πρόβλημα, αλλά επιστρέφοντας από τις ολιγοήμερες καλοκαιρινές διακοπές του, που αναμένεται να πραγματοποιηθούν γύρω στον Δεκαπενταύγουστο, θα καταπιαστεί και με το… Κυπριακό! Ουσιαστικά πρόκειται για ένα μεγαλεπίβολο σχέδιο πλήρους αναπροσαρμογής της εξωτερικής πολιτικής που θα εξυφαίνεται βήμα-βήμα, έτσι ώστε η χώρα μας να έχει αλλάξει πλήρως το γεωστρατηγικό δόγμα της περιοχής, μέχρι να οδηγηθούμε στις εκλογές.
Εννοείται πως όλες αυτές οι κινήσεις έχουν τη συγκατάθεση του ίδιου του πρωθυπουργού, και όχι μόνο! Πλήρη ενημέρωση για την ασκούμενη εξωτερική πολιτική έχουν εδώ και αρκετούς μήνες από τα πλέον επίσημα χείλη και οι Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής, που, όπως μαθαίνουμε, έχουν ξεκαθαρίσει ότι θα συμβάλουν ποικιλοτρόπως και από την πλευρά τους, προκειμένου να υπάρξει αίσια κατάληξη στα σχέδια που έχουν καταρτιστεί. Όπως αποκαλύπτουμε σήμερα, αυτό έγινε πριν από εννιά μήνες!
Τι έγινε στην Ουάσινγκτον
Ουάσινγκτον, μέσα Οκτωβρίου του 2017. Ο πρωθυπουργός Αλέξης Τσίπρας βρίσκεται στην αντίπερα όχθη του Ατλαντικού, πραγματοποιώντας επίσημη επίσκεψη στην αμερικανική πρωτεύουσα. Τα ραντεβού που έχουν κλειστεί είναι πολλά και σημαντικά. Με μια λογική δόση άγχους διαβαίνει το κατώφλι του Οβάλ Γραφείου και συναντάται με τον ρεπουμπλικανό πρόεδρο της υπερδύναμης, Ντόναλντ Τραμπ.
Κουβεντιάζει επί ώρα μαζί του, υπογράφει στο βιβλίο επισκεπτών, παρακάθεται σε γεύμα εργασίας, προβαίνει σε κοινές δηλώσεις με τον οικοδεσπότη και το βράδυ, αφού στο μεσοδιάστημα έχει πραγματοποιήσει αλλεπάλληλες επαφές με γερουσιαστές και επιχειρηματίες, κάθεται χαλαρός και ρίχνει μια τελευταία ματιά στον ενημερωτικό φάκελο με τα θέματα που θα συζητηθούν στο εξίσου καταλυτικό πρωινό ραντεβού της επόμενης ημέρας.
Ξημερώνει η Τετάρτη 18 Οκτωβρίου. Λίγο πριν από τις 09:30 το πρωί, ο κ. Τσίπρας ξαναβρίσκεται στον Λευκό Οίκο, αυτήν τη φορά για συνομιλίες με τον 59χρονο αντιπρόεδρο των ΗΠΑ Μάικλ Ρίτσαρντ Πενς που έχει υπό την εποπτεία του και τα ζητήματα της Βαλκανικής χερσονήσου. Παρόντες είναι μεταξύ άλλων ο υπουργός Εξωτερικών Νίκος Κοτζιάς, ο υπουργός Εθνικής Άμυνας Πάνος Καμμένος και ο Αμερικανός πρέσβης στην Αθήνα Τζέφρι Πάιατ που έχει συμβάλει τα μάλα προκειμένου να κυλήσουν όλα ομαλά.
Σε εκείνη λοιπόν τη συνάντηση οριστικοποιήθηκαν όλα όσα άρχισαν να εξυφαίνονται από τις αρχές του τρέχοντος έτους. Η ελληνική κυβέρνηση ανέλυσε, σύμφωνα με πληροφορίες, εκεί τις προθέσεις της ώστε να εξομαλυνθούν οι ελληνοτουρκικές σχέσεις, ακολούθως να λυθεί το Μακεδονικό, μετά το Αλβανικό και τέλος το Κυπριακό! Ο κ. Πενς συγκατάνευσε θετικά σε όλα όσα άκουγε από τον κ. Τσίπρα, συμπλέοντας απόλυτα με τις μεγαλεπίβολες, όπως φάνταζαν εκείνη τη στιγμή, διπλωματικές κινήσεις της ελληνικής κυβέρνησης. Μάλιστα έχει προκαλέσει εντύπωση στην Ουάσινγκτον το γεγονός ότι, μέχρι και σήμερα, η Αθήνα ακολουθεί πιστά όλα όσα ανέλυσε στο διπλωματικό πεδίο τον περασμένο Οκτώβριο.
Από τον Ζάεφ στον Ράμα
Υπόγραψε τη συμφωνία με την ΠΓΔΜ, προκειμένου η χώρα να μετονομαστεί σε «Βόρεια Μακεδονία», αγνοώντας το όποιο πολιτικό κόστος μιας τέτοιας απόφασης, βρίσκεται στο τελικό στάδιο των επαφών με την κυβέρνηση του Αλβανού πρωθυπουργού Έντι Ράμα για να διευθετηθούν οι διμερείς εκκρεμότητες, ενώ έδειξε με μια σειρά κινήσεων ότι επιθυμεί και την εξομάλυνση των ελληνοτουρκικών σχέσεων, προσκαλώντας μάλιστα στο πλαίσιο αυτό τον Τούρκο πρόεδρο Ταγίπ Ερντογάν στην Αθήνα, αρχές Δεκεμβρίου του 2017.
Ωστόσο στο κομμάτι αυτό, το Μέγαρο Μαξίμου και η ελληνική διπλωματία γενικότερα βρέθηκαν αντιμέτωπα με την αδιάλλακτη στάση του «Σουλτάνου», που οξύνθηκε ακόμη περισσότερο τους επόμενους μήνες με μια σειρά προκλητικών επεισοδίων (πρωτίστως στο Αιγαίο) και με αποκορύφωμα τη σύλληψη των δύο Ελλήνων αξιωματικών, Άγγελου Μητρετώδη και Δημήτρη Κούκλατζη, κατά τη διάρκεια περιπολίας στον Έβρο. Είναι προφανές ότι οι σχέσεις με τους εξ ανατολών γείτονες όχι απλώς δεν βελτιώθηκαν, αλλά τουναντίον οδηγήθηκαν και σε επικίνδυνες ατραπούς με ευθύνη της Άγκυρας που, σημειωτέων, επιτίθετο φραστικά και κατά των Ηνωμένων Πολιτειών με αφορμή τις πολεμικές επιχειρήσεις στη Συρία και την άρνηση της Ουάσινγκτον να τους προμηθεύσει με οπλικά συστήματα, επειδή έχουν επιλέξει να αγοράσουν πυραυλικά συγκροτήματα αεράμυνας τύπου S-400 Triumph από τη Ρωσία.
Ωστόσο, διπλωματικές πηγές αναφέρουν ότι ο κ. Ερντογάν ενδέχεται να αλλάξει πρόσωπο κάμπτοντας τη στάση του, τώρα που πέτυχε να κερδίσει τις εκλογές αποκτώντας υπερεξουσίες και εξουδετερώνοντας τους πολιτικούς αντιπάλους του. Οψόμεθα.
Πάλι στο τραπέζι
Τέλος, όσον αφορά το Κυπριακό, επιχειρήθηκε –είναι η αλήθεια– μια πρώτη διευθέτησή του στις αρχές του έτους, όταν διαπραγματεύονταν επί σχεδόν δέκα ημέρες σε ελβετικό θέρετρο ο πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας Νίκος Αναστασιάδης με τον Τουρκοκύπριο ηγέτη Μουσταφά Ακιντζί υπό την παρουσία του γενικού γραμματέα του ΟΗΕ Αντόνιο Γκουτιέρες και παρόντος του κ. Κοτζιά, αλλά οι συνομιλίες κατέληξαν σε ναυάγιο. Ωστόσο, όλα δείχνουν πως ήταν απλώς μια πρώτη επιχείρηση λύσης του χρόνιου εθνικού προβλήματος και με τις κατάλληλες αναπροσαρμογές τα ενδιαφερόμενα μέρη θα ξανακαθίσουν στο τραπέζι.
του Γιώργου Σαρρή
Δημοσιεύθηκε στην εφημερίδα Παρασκήνιο
