Με μια ομιλία υψηλού επιπέδου, μακριά από τα στερεότυπα και την πεπατημένη, ο επανεκλεγμένος με 62% Δήμαρχος Κυθήρων Στράτος Χαρχαλάκης, απευθύνθηκε προς τους δημότες του στην τελετή ορκωμοσίας που έγινε στα Κύθηρα το βράδυ της Παρασκευής 30-08 με την παρουσία πλήθους κόσμου. Εκείνο που εντυπωσίασε ήταν η εξαιρετική ανάλυση της σχέσης νομιμότητας και ηθικής που έκανε ο κ. Χαρχαλάκης, με αναφορές από τον Αριστοτέλη και το Σόλωνα μέχρι τον Καντ και τον Χάμπερμας. Μάλιστα ο διακεκριμένος Συνταγματολόγος Γιώργος Κασιμάτης (Κυθήριος) που ήταν παρών στην εκδήλωση, εκφράστηκε για το Δήμαρχο και την ομιλία του με λόγια εγκωμιαστικά, που λαμβάνουν ιδιαίτερο βάρος λόγω και της ιδιότητας αλλά και του κύρους του κ. Κασιμάτη.
Ας δούμε το σχετικό απόσπασμα από την ομιλία του Δημάρχου Κυθήρων:
Η ορκωμοσία ενός αιρετού δεν είναι μια απλή και τυπική διαδικασία δημοσίων σχέσεων. Ο όρκος που προβλέπεται στη νομοθεσία αποτελεί μια ουσιαστική ηθική δέσμευση εκείνου που ορκίζεται προς εκείνον που τον εξέλεξε. Είναι δηλαδή ένα «συμβόλαιο τιμής» θα λέγαμε ανάμεσα στον διοικούντα και τον διοικούμενο, που ειδικά ο πρώτος οφείλει να τηρεί καθημερινά, μέχρι και την ημέρα που δεν θα ασκεί πλέον τη διοίκηση.
Ο όρκος αυτός, που δώσαμε όλοι πριν λίγο ενώπιόν σας, άλλοι επί του Ιερού Ευαγγελίου, άλλοι στην τιμή και συνείδησή τους, περιέχει τρία ουσιαστικά δεσμευτικά στοιχεία:
Το πρώτο είναι η «πίστη στην πατρίδα» και αποτελεί ιστορικό κατάλοιπο του όρκου των πολεμιστών ήδη από τα αρχαία χρόνια. Οριοθετεί δηλαδή ο όρκος την έννοια της «πατρίδας», του χώρου εκείνου που ενώνει έναν λαό κάτω από συγκεκριμένες διαστάσεις γεωγραφίας, ιστορίας, πολιτισμού και άυλης κληρονομιάς. Η πίστη προς την πατρίδα, προς τα αιώνια δηλαδή ιδανικά και τις αξίες που εμπεριέχονται στο όνομα «Ελλάδα» είναι το πρώτο στοιχείο που ο νομοθέτης όρισε στο κείμενο του όρκου, καθώς πάνω και πέρα από όλα, έξω από κάθε είδους – θεμιτή προφανώς – παραταξιακή, κομματική ή ιδεολογική τοποθέτηση, είμαστε όλοι παιδιά της ίδιας πατρίδας, όλοι είμαστε Έλληνες και εν τέλει το εθνικό συμφέρον είναι εκείνο που πρέπει να υπερισχύει έναντι οιουδήποτε άλλου συμφέροντος τόσο σε κεντρικό όσο και σε τοπικό επίπεδο.
Το δεύτερο στοιχείο του όρκου είναι η «υπακοή στο Σύνταγμα και τους Νόμους». Το στοιχείο αυτό μας έρχεται πάλι από τα αρχαία χρόνια και από τη γνωστή ρήση του τραγικού ποιητή Αγάθωνα που μας λέει ότι ο άρχοντας, εκείνος δηλαδή που ασκεί κάθε είδους διοίκηση, θα πρέπει να έχει τρία πράγματα στο μυαλό του: «πρώτον ότι ανθρώπων άρχει, δεύτερον ότι κατά νόμους άρχει και τρίτον ότι ουκ αεί άρχει». Μας δεσμεύει όλους ο όρκος να διοικήσουμε με βάση όσα προβλέπονται στο Σύνταγμα και τους Νόμους. Οι νόμοι εξάλλου δεν είναι κάτι το θεωρητικό ή το απρόσωπο. Είναι οι κανόνες που πρέπει να τηρούμε προκειμένου η ατομική μας ελευθερία να μην περιορίζει τη συλλογική ελευθερία της κοινωνίας και αποτελούν ένα απαράβατο συμβόλαιο μεταξύ όλων των πολιτών που συνάπτεται διά των εκπροσώπων του λαού στο ανώτατο νομοθετικό όργανο που είναι η Βουλή. Επιμένω ιδιαίτερα στο σημείο αυτό του κειμένου του όρκου. Μας λέει κάτι απλό: πως κάθε προγραμματική μας δέσμευση, κάθε στοιχείο των εξαγγελιών μας, κάθε πράξη διοίκησης ή εξουσίας, δεν μπορεί να έχει εφαρμογή αν δεν βασίζεται στις προβλέψεις του Νόμου. Πολλές φορές αναγκαζόμαστε να γίνουμε δυσάρεστοι, απορρίπτοντας προτάσεις για διάφορα ζητήματα, λέγοντας συχνά «όχι» σε εύλογα αιτήματα πολιτών, επειδή αυτά προσκρούουν στη νομοθεσία. Αυτό, όμως, είμαστε υποχρεωμένοι να κάνουμε. Και όταν οι Νόμοι εκτροχιάζονται από την κοινή λογική, πράγμα μάλλον σύνηθες, χρέος μας είναι να δρούμε θεσμικά για την αλλαγή των Νόμων που κρίνονται ως παράλογοι. Οι αρχαίοι Ρωμαίοι, από τους οποίους η σημερινή Δύση κληρονόμησε το Δίκαιο, το είχαν ξεκαθαρίσει απόλυτα το θέμα αυτό: dura lex, sed lex. Δηλαδή και ο κακός Νόμος, είναι ο Νόμος. Και ο Σόλωνας μας λέει πως «η καλύτερη διακυβέρνηση είναι αυτή στην οποία οι άρχοντες υπακούνε στους Νόμους». Στο πλαίσιο αυτό λοιπόν, προσωπικά ως Δήμαρχος αλλά και συλλογικά ως Δημοτική Αρχή, θα συνεχίσουμε να πιέζουμε την Κυβέρνηση για κάθε είδους απαραίτητη νομοθετική αλλαγή με στόχο την απλοποίηση και τη βελτίωση της καθημερινής λειτουργίας των Δήμων, μέσα από τεκμηριωμένες απόψεις και θέσεις, όπως δηλαδή κάνουμε ανελλιπώς εδώ και 5 χρόνια και έχουμε ήδη σημαντικά αποτελέσματα. Θα αναφέρω ένα παράδειγμα. Το μηνιαίο επίδομα που χορηγεί ο Δήμος στους αγροτικούς γιατρούς, χρειάστηκε για να εκταμιευθεί 4 αλλαγές στη νομοθεσία. Μαζί με άλλους Δήμους και σε συνεργασία με την ΚΕΔΕ αλλά και με την άξια σημερινή διοίκηση του Νοσοκομείου μας, την οποία στηρίζουμε και θα στηρίζουμε, εντοπίσαμε το πρόβλημα, υποβάλλαμε τεκμηριωμένα αιτήματα στο αρμόδιο Υπουργείο και μετά από 4 διαδοχικές τροποποιήσεις, μπορέσαμε και ήδη εδώ και 1μιση χρόνο παρέχουμε το μηνιαίο επίδομα των γιατρών με αποτέλεσμα να είναι καλυμμένες όλες οι θέσεις τόσο στο Νοσοκομείο όσο και σε όλα τα αγροτικά ιατρεία.
Το τρίτο και τελευταίο στοιχείο του όρκου είναι η τιμιότητα και η ευσυνειδησία. Δηλαδή δύο στοιχεία της ατομικής ηθικής του καθενός που δίδει τον όρκο. Είναι όμως στοιχεία μόνο ατομικής ηθικής; Ή μήπως συνιστούν και παραμέτρους της συλλογικής ηθικής μιας κοινωνίας; Ο Μέγας Αριστοτέλης, στο έργο του «Ηθικά Νικομάχεια» επιχειρηματολογεί σθεναρά υπέρ της συλλογικής ηθικής της κοινωνίας, η οποία ακριβώς επειδή εδράζεται στην υπηρέτηση του κοινού καλού, του κοινού αγαθού, αποτελεί και ένα ανάχωμα σε κάθε προσωπική ηθική, που επειδή προκύπτει ατομικά, ενέχει πάντα το στοιχείο της υποκειμενικότητας. Η διαμάχη αυτή, μεταξύ ατομικής και συλλογικής ηθικής, συνεχίζεται σε όλους τους φιλοσόφους του Μεσαίωνα, της Αναγέννησης, αλλά και των νεότερων χρόνων. Ο Γερμανός φιλόσοφος Ιμμάνουελ Καντ θεωρεί ότι το «ηθικώς δέον» προκύπτει από μία εσωτερική φωνή που το επιτάσσει σε κάθε άνθρωπο ξεχωριστά. Αντίθετα, ο συμπατριώτης του, 90 ετών σήμερα, Γιούργκεν Χάμπερμας, καθολικοποιεί την ηθική και την εντάσσει σε ένα γενικότερο κοινωνικό πλαίσιο. Θυμόμαστε όλοι το δημόσιο διάλογο πριν μερικά χρόνια για τη σχέση νομιμότητας και ηθικής. Νομίζω ότι πλέον η απάντηση στο ερώτημα αν το νόμιμο είναι και ηθικό είναι προφανής και ξεκάθαρη, ακόμα και αν δεν μας αρέσει. Από τη στιγμή λοιπόν που η ατομική ηθική διαφέρει σε κάθε άνθρωπο, έρχεται ο Νομοθέτης για να ορίσει μια γενική ηθική μέσω των Νόμων και των κανόνων Δικαίου και έτσι το τρίτο στοιχείο του όρκου, κατά την εκτίμησή μου φυσικά, συνδέεται άρρηκτα με το δεύτερο, που είναι η εφαρμογή των Νόμων. Η τιμιότητα και η ευσυνειδησία που κατακλείουν το κείμενο του όρκου, συνιστούν το συμπλήρωμα της δέσμευσής μας να τηρούμε το Σύνταγμα και τους Νόμους.
Ακολουθούν οι φωτογραφίες από την ορκωμοσία:
