Αφού απέτυχε να δημιουργήσει και κυρίως να εκμεταλλευτεί τις «ρωγμές στο μέτωπο των δανειστών» και αφού διαπιστώνει ότι διογκώνονται οι αντιδράσεις στο εσωτερικό της κοινοβουλευτικής του πλειοψηφίας, η ομάδα των στενών συνεργατών του πρωθυπουργού επεξεργάζεται νέο σενάριο για την παραμονή τους στην εξουσία, έστω και μακριά από το Μέγαρο Μαξίμου.
Οι συνεργάτες του πρωθυπουργού εισηγούνται παράταση των «διαπραγματεύσεων» μέχρι τις παραμονές της κρίσιμης ημερομηνίας αποπληρωμής του μεγάλου ομολόγου της ΕΚΤ το καλοκαίρι. Διαπιστώνουν ότι το κλείσιμο της β΄ αξιολόγησης και η προνομοθέτηση σκληρών διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων –με οποιοδήποτε περιτύλιγμα– θα οδηγήσουν σε κατάρρευση των εκλογικών ποσοστών και τεράστια προβλήματα στο κόμμα και τον κυβερνητικό συνασπισμό.
Το μέτωπο Μέρκελ – Λαγκάρντ
Το αρραγές μέτωπο που σχημάτισαν η Γερμανίδα καγκελάριος Μέρκελ με την γενική δι- ευθύντρια του ΔΝΤ Λαγκάρντ οδηγεί την κυβέρνηση στην υπογραφή μιας νέας δανειακής σύμβασης (MEFP) με το Ταμείο, το περιεχόμενο της οποίας δεν θα μπορέσει να διαχειριστεί πολιτικά αλλά και στην κοινωνία η παρούσα κοινοβουλευτική πλειοψηφία. «Αν κλείσουμε εμείς την αξιολόγηση, υπογράψουμε MEFP με το ΔΝΤ και προνομοθετήσουμε τα σκληρά μέτρα, ο Σόιμπλε δεν θα μας χρειάζεται πλέον. Θα τραβήξει το χαλί κάτω από τα πόδια μας, την τελευταία στιγμή, για να φέρει τον Κυριάκο στην εξουσία και τότε όλα θα χαθούν», εξηγούν οι εισηγητές του σεναρίου μιας οικουμενικής κυβέρνησης, που θα υπογράψει τα πάντα κάτω από το βάρος των προβλημάτων που θα έχουν συσσωρευτεί το καλοκαίρι.
Το σχέδιο είναι απλό και περιλαμβάνει πέντε βήματα:
1. Η διαπραγμάτευση θα κρατήσει ούτως ή άλλως μέχρι τον Μάιο και σε κάθε περίπτωση μετά την Εαρινή Σύνοδο του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου στις 20-21 Απριλίου στην Ουάσινγκτον, όπου θα ξανασυναντηθούν οι κορυφαίοι θεσμοί των δανειστών για τις τελευταίες λεπτομέρειες στη διαχείριση του ελληνικού χρέους, υπό τη σκιά του νέου πολιτικού πλαισίου που διαμορφώνει η κυβέρνηση Τραμπ στις ΗΠΑ.
2. Δεν υπάρχει περίπτωση να ολοκληρωθεί η β΄αξιολόγηση σύντομα, ακόμη κι αν εκδηλωθεί από ελληνικής πλευράς η πολιτική βούληση. Τα προβλήματα που έχουν συσσωρευτεί είναι μεγάλα, το ΔΝΤ αμφισβητεί τα ελληνικά στατιστικά στοιχεία και θα περιμένει την επικύρωσή τους από την Eurostat τον Απρίλη και η επικαιροποίηση του 3ου μνημονίου καθίσταται αδύνατη.
3. Η κυβέρνηση θα δίνει προς τα έξω την εικόνα της «σκληρής διαπραγμάτευσης για τις αξίες της Αριστεράς» σε ευαίσθητα κοινωνικά θέματα (εργασιακό, συντάξεις, απο- κρατικοποιήσεις) και ταυτόχρονα θα ενισχύει τη θέση της στον κρατικό μηχανισμό με νέους διορισμούς και τοποθετήσεις ημετέρων σε θέσεις-κλειδιά της Δημόσιας Διοίκησης, της Δικαιοσύνης και των Ενόπλων Δυνάμεων.
4. Όσο περνά ο καιρός και πλησιάζει η κρίσιμη ημερομηνία αποπληρωμής του μεγάλου ομολόγου των 6,2 δισ. ευρώ τον Ιούλιο, η οικονομία –αλλά κυρίως η κοινωνία– θα νιώθει την πίεση των τεράστιων συσσωρευμένων προβλημάτων και θα αναζητά απελπισμένα λύσεις από το σύνολο του πολιτικού προσωπικού της χώρας.
5. Στο αποκορύφωμα της κρίσης, μέσα σε γενικευμένη κοινωνική αναταραχή ο Αλέξης Τσίπρας θα δεχθεί να παραδώσει τον πρωθυπουργικό θώκο και θα προτείνει τον σχηματισμό μιας «εθνικής ομάδας διαπραγμάτευσης», μιας «κυβέρνησης ειδικού σκοπού», στην οποία θα συμμετέχουν όλα τα κόμματα του ευρωπαϊκού τόξου, με βασικό στόχο την παραμονή της χώρας στο ευρώ και την ανάληψη της ευθύνης για μια νέα συμφωνία με τους δανειστές, που θα ξεπερνά το 2018. Οι εκλογές εκείνη τη στιγμή θα φαντάζουν ως καταστροφικό σενάριο, αφού τα προβλήματα θα έχουν τραγικά επείγοντα χαρακτήρα
Πώς θα κλείσει η συμφωνία
Τα κόμματα της ευρωπαϊκής αντιπολίτευσης θα κληθούν να συμφωνήσουν –για μία ακόμη φορά– να σηκώσουν το βάρος μιας νέας συμφωνίας με τους δανειστές, σε μια περίοδο που δεν θα υπάρχει αξιόπιστος και πρόθυμος συνομιλητής στην Ευρώπη, αφού οι μεγάλες χώρες της ΕΕ θα βρίσκονται σε εκλογικό κύκλο και σε πολιτικές ανακατατάξεις. ΣΥΡΙΖΑ και ΑΝΕΛ θα διατηρήσουν την κοινοβουλευτική τους υπεροπλία, θα συμμετέχουν αναλογικά στην οικουμενική κυβέρνηση που θα διαπραγματευτεί το νέο μνημόνιο με το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο, το οποίο θα αποτελέσει και τη «χρηματοδότηση-γέφυρα» μέχρι να διευθετηθεί συνολικά το ελληνικό πρόβλημα από τις νέες πολιτικές δυνάμεις που θα προκύψουν από τις εκλογές στην Ευρώπη.
Ταυτόχρονα, ΣΥΡΙΖΑ και ΑΝΕΛ θα διατηρούν τις προσβάσεις τους στη Δημόσια Διοίκηση, αφού μια «κυβέρνηση ειδικού σκοπού» δεν θα έχει νομιμοποίηση και δυνατότητα για μεγάλες αλλαγές στον κρατικό μηχανισμό και στα θεσμικά όργανα. Εκλογές θα γίνουν στην Ελλάδα, μόλις αποκατασταθεί η δημοσιονομική ισορροπία και αφού όλα τα κόμματα του ευρωπαϊκού τόξου θα έχουν συνυπογράψει το νέο μνημόνιο, με τις αντίστοιχες ευθύνες για την υλοποίησή του.
Καμιά απόφαση για το χρέος
Όλα δείχνουν ότι μέχρι τις εκλογές στη Γερμανία, το προσεχές φθινόπωρο, δεν πρόκειται να ληφθεί καμία σοβαρή απόφαση για το ελληνικό χρέος. Η ένταξη της χώρας μας στο καθεστώς ποσοτικής χαλάρωσης της ΕΚΤ παραπέμπεται για τους επόμενους μήνες. Είναι χαρακτηριστικό ότι ο επικεφαλής του Γραφείου Προϋπολογισμού της Βουλής, Παναγιώτης Λιαργκόβας, ενημέρωσε τους βουλευτές ότι η τρίτη αξιολόγηση θα είναι πιο δύσκολη από την τρέχουσα.
Η επόμενη αξιολόγηση θα περιλαμβάνει, πέρα από αρκετές εκκρεμότητες, αρκετά σημαντικά ζητήματα όπως νέες ιδιωτικοποιήσεις για το 2017 και αλλαγές σε Ασφαλιστικό, κώδικα φορολογίας κ.ά., ενώ η χώρα θα έχει ήδη μπει στον 8ο χρόνο λιτότητας, ύφεσης και καταστροφικής ανεργίας. Το μόνο σίγουρο είναι ότι την Τρίτη καταφθάνουν στην Αθήνα τα τεχνικά κλιμάκια των «θεσμών», προκειμένου να συγκεκριμενοποιήσουν το περιεχόμενο των επώδυνων μέτρων των 3,6 δισ. ευρώ.
Αφού συμφωνήσουν στο τελικό ποσό των μέτρων που θα χρειαστεί να πάρει άμεσα η ελληνική κυβέρνηση για την επίτευξη των δημοσιονομικών στόχων, οι «θεσμοί» θα πρέπει να συμφωνήσουν τα μέτρα που θα πρέπει να προνομοθετήσει η ελληνική κυβέρνηση μετά τη λήξη του προγράμματος: ● 1% του ΑΕΠ μέτρα για το Ασφαλιστικό. ● 1% του ΑΕΠ για το Φορολογικό. Παράλληλα η κυβέρνηση θα πρέπει να διαπραγματευτεί και το νέο πρόγραμμα με το ΔΝΤ, το λεγόμενο MEFP, το οποίο θα έχει τα προαπαιτούμενα που πρέπει να υλοποιήσει η Ελλάδα.
Αν όλα τα ανωτέρω συμφωνηθούν, τότε υπάρχει συμφωνία σε τεχνικό επίπεδο (Staff level Agreement) που θα πρέπει να πάρει την έγκριση του Eurogroup το νωρίτερο στις 20 Μαρτίου. Μετά έρχεται η ώρα της νέας συμφωνίας για το χρέος, τα πρωτογενή πλεονάσματα και τη συμμετοχή του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου με νέα χρηματοδότηση. Η συζήτηση αυτή θα έχει οδυνηρά μεγάλη διάρκεια…
Του Χρήστου Ν. Κώνστα
Το άρθρο δημοσιεύθηκε με την έντυπη έκδοση της εφημερίδας Παρασκήνιο την Παρασκευή 24/2
