Πέρασε μία εβδομάδα από την τελευταία καταστροφική πυρκαγιά, που έπληξε τον Κάλαμο, κυρίως, αλλά και άλλες περιοχές της βορειοανατολικής Αττικής.
Πυρκαγιές συνέβαιναν και θα συμβαίνουν. Είναι το πεύκο, είναι οι κλιματολογικές συνθήκες, είναι οι ιδιομορφία των εδαφών μας. Είναι τα καλώδια της ΔΕΗ, η μη συντήρηση του δικτύου ηλεκτροδότησης και ειδικότερα των μετασχηματιστών. Είναι η αμέλειά μας και η ασυνειδησία του νεοέλληνα, που θέλει να κάψει τα χόρτα της αυλής, να κάνει ηλεκτροσυγκόλληση ή να ψήσει τις μπριζόλες του με αέρα 8 Μποφόρ.
Είναι και ο εμπρηστής, παλαιότερα ο οικοπεδοφάγος ή ο… παλαβός και σήμερα (αλλά και παλαιότερα) ο… κατά φαντασίαν της κυβέρνησης. Η οποία, σήμερα, στην προσπάθειά της να αποσείσει τις ευθύνες της για την ολιγωρία που επέδειξε, την έλλειψη συντονισμού και την απουσία κάθε προληπτικού μέσου, φαντασιώνεται «σχέδια εμπρησμού και σενάρια αποσταθεροποίησης».
Γεγονός είναι πάντως ότι υπήρξε ολιγωρία στην αντιμετώπιση της πυρκαγιάς, υπήρξε αρχικώς έλλειψη συντονισμού και βεβαίως απουσία προληπτικών μέσων. Οι φωτιές στον Κάλαμο, στα Κύθηρα, στη Ζάκυνθο υποτιμήθηκαν. Δεν αντιμετωπίστηκαν έγκαιρα, με αποτέλεσμα να γιγαντώσουν και να απειλήσουν να μας καταπιούν.
Στην πυρκαγιά του Καλάμου (την οποία έζησα από πολύ κοντά) επί περίπου δυόμισι ώρες επιχειρούσε μόνον ένα πυροσβεστικό αεροσκάφος, το οποίο είχε φτάσει στην περιοχή μετά από περίπου μία ώρα από την εκδήλωση της φωτιάς και τα βυτιοφόρα οχήματα του δήμου δεν είχαν νερό, αφού το ηλεκτρικό ρεύμα είχε κοπεί και δεν λειτουργούσαν οι αντλίες. Και το σπουδαιότερο, η Περιφέρεια και η Πυροσβεστική έστειλαν τα… εφεδρικά με καθυστέρηση ωρών.
Η αλήθεια επίσης είναι ότι μετά υπήρξε κινητοποίηση και μεγάλη προσπάθεια για την κατάσβεση της φωτιάς, αλλά δυστυχώς με καθυστέρηση και ενώ αυτή είχε επεκταθεί. Και στα Κύθηρα και στη Ζάκυνθο έγιναν μία σειρά από λάθη και τα προβλήματα συντονισμού ήταν εμφανή.
Αντί όμως οι υπεύθυνοι τουλάχιστον να σιωπούσαν, έψαχναν τρόπους επικοινωνιακής διαχείρισης της κρίσης, οργανώνοντας σώου και μέσω της δημόσιας τηλεόρασης. Κι όχι μόνο μίλησαν για εμπρηστές, αλλά για οργανωμένο σχέδιο εμπρηστών σε όλη τη χώρα με στόχο την… αποσταθεροποίηση. Έφτασαν και στο σημείο να πουν ότι τα παλιά τα χρόνια οι φωτιές έσβηναν από εθελοντές! Βέβαια εδώ και δέκα χρόνια, από τις φοβερές πυρκαγιές του 2007, η πολιτική προστασία στη χώρα μας πορεύεται με τον αυτόματο πιλότο. Οι πολιτικές δυνάμεις και σήμερα και χθες περιορίζονται στην εκτόξευση αλληλοκατηγοριών και διαπληκτισμών για την επίρριψη ευθυνών.
Να το επαναλάβουμε,ναι, οι φυσικές καταστροφές είναι τα τελευταία χρόνια έντονες λόγω της κλιματικής αλλαγής. Πλην, όμως, πού αλλού στην Ευρώπη (που επίσης δοκιμάζεται από ακραία καιρικάφαινόμενα) συναντά κανείς σωρευτικά:
- Ένα περίπλοκο ρυθμιστικό πλαίσιο στο οποίο ισχύουν 29 ρυθμίσεις εκ των οποίων: εννέα καταγεγραμμένες αρμοδιότητες για την πρόληψη, οι οποίες κατανέμονται μεταξύ 45 εμπλεκόμενων φορέων και 16 αρμοδιότητες και για την καταστολή που κατανέμονται σε 20 διαφορετικούς εμπλεκόμενους;
- Σύγχυση και επικάλυψη αρμοδιοτήτων σε κάθε φάση της πολιτικής;Για παράδειγμα, στην αντιπυρική προστασία δασών εμπλέκονται: το υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, οι διευθύνσεις δασών των περιφερειών, οι διευθύνσεις δασών των αποκεντρωμένων διοικήσεων, ο περιφερειακός διοικητής Πυροσβεστικής και τα συντονιστικά των ΟΤΑ.
Παροιμιώδης είναι και η ανικανότητα στην απορρόφηση κοινοτικών κονδυλίων, που έχουν παρασχεθεί αφειδώς στην Ελλάδα. Εκχωρούνται τα τελευταία χρόνια στη χώρα μας πόροι, οι οποίοι, εάν είχαν στοιχειωδώς αξιοποιηθεί, θα αγοράζαμε και κανένα πυροσβεστικό αεροσκάφος, καθώς και βυτιοφόρα οχήματα, θα ανοίγαμε και κανέναν «δρόμο πυρόσβεσης» στα δάση και δεν θα αντιμετωπίζαμε τα σημερινά προβλήματα.
Όσο δεν συνειδητοποιείται ότι η διαχείριση των καταστροφών είναι εθνική υπόθεση, είναι πολιτική και η αντιμετώπισή της δεν πρέπει να επαφίεται στα στοιχεία της φύσης, σε κατά φαντασίαν εμπρηστές και σχέδια αποσταθεροποίησης, τόσο να είμαστε έτοιμοι να περιμένουμε την επόμενη καταστροφική πυρκαγιά.
Σ.Σ. Τα τελευταία 35 χρόνια στον Κάλαμο σημειώθηκαν επτά μεγάλες πυρκαγιές. Πάντα οι «ειδήμονες» μιλούσαν για εμπρησμό και σχέδιο οικοπεδοφάγων ή και αποσταθεροποίησης. Από τις ανακρίσεις της Πυροσβεστικής Υπηρεσίας προέκυψαν ότι: δύο είχαν προκληθεί από σπινθήρες καλωδίων της ΔΕΗ, μία από συνταξιούχο που είχε βάλει φωτιά να κάψει χόρτα, μία προήλθε από «χωματερή» γειτονικού οικισμού και τρεις είχε βάλει νεαρός κάτοικος Καλάμου, που ήθελε, όπως ο ίδιος είπε στη δίκη που επακολούθησε, να… δημιουργήσει «με τη βοήθεια του Θεού, συνθήκες πρόσληψής του στην Πυροσβεστική!
Του Φώτη Σιούμπουρα
Δημοσιεύθηκε στην εφημερίδα Παρασκήνιο που κυκλοφόρησε το Σάββατο 19/8
