Παρά το γεγονός ο νόμος Κατρούγκαλου για τις συντάξεις έχει τεθεί σε εφαρμογή από τις 13 Μαϊου, ωστόσο ακόμη δεν έχει εκδοθεί η εγκύκλιος για την διαδοχική ασφάλιση. Αυτός είναι ο λόγος που απαιτούνται διευκρινίσεις και οδηγίες τουλάχιστον 10 καίριας σημασίας θεμάτων, μεταξύ των οποίων και κάποια που αποτελούν πρόσκομμα στην οριστική έκδοση νέων συνταξιοδοτικών αποφάσεων απαιτούνται από το υπουργείο Εργασίας και τον ΕΦΚΑ.
Μεγάλη καθυστέρηση παρατηρείται στην έκδοση της αναγκαίας εγκυκλίου με την οποία θα αντιμετωπίζονται οι χρόνοι διαδοχικής ασφάλισης και κυρίως θα διευκρινίζεται ο τρόπος υπολογισμού της τελικής σύνταξης. Οι εισηγήσεις που δέχεται το υπουργείο Εργασίας είναι να θεωρείται όλος ο χρόνος ασφάλισης ενιαίος και η σύνταξη να υπολογίζεται ωσάν ο μελλοντικός συνταξιούχος να ήταν ασφαλισμένος σε ένα ταμείο.
Επίσης, απαιτούνται διευκρινίσεις και για το θέμα του υπολογισμού της σύνταξης στην περίπτωση παράλληλης ασφάλισης, ενώ σε γκρίζα ζώνη βρίσκεται και η αντιμετώπιση της προσαύξησης λόγω καταβολής αυξημένων εισφορών. Αναγκαία, είναι σύμφωνα με τους ειδικούς της κοινωνικής ασφάλισης και η έκδοση διευκρινιστικών οδηγιών στην περίπτωση δικαιώματος για δεύτερη σύνταξη που κάποιοι ασφαλισμένοι έχουν κατοχυρώσει πριν από το 1993, καθώς οι υπηρεσίες δεν γνωρίζουν αν θα εκδίδεται δεύτερη σύνταξη ή προσαύξηση της πρώτης. Ο νόμος Κατρούγκαλου πάντως, είναι ξεκάθαρος για ένα σημείο, αυτό που αφορά την Εθνική Σύνταξη, αποκλείοντας τη δυνατότητα καταβολής δύο Εθνικών Συντάξεων. Οδηγίες για τον χειρισμό από τις αρμόδιες υπηρεσίες του ΕΦΚΑ.
Η καθυστέρηση
Η καθυστέρηση σύμφωνα με κύκλους του υπουργείου Εργασίας οφείλεται στο γεγονός ότι επιδιώχθηκε η εφαρμογή ενιαίων όρων και προϋποθέσεων ασφάλισης – συνταξιοδότησης, σε ένα σύστημα που βασικό χαρακτηριστικό του ήταν η πανσπερμία διατάξεων, εγκυκλίων και διαφορετικών καθεστώτων ανά ταμείο ή ακόμη κι ανά ασφαλισμένο σε ορισμένες περιπτώσεις. Θέτει όμως σε κίνδυνο το πρόγραμμα αποπληρωμής των αιτήσεων συνταξιοδότησης που βρίσκονται σε αναμονή, από το πρόγραμμα ληξιπρόθεσμων οφειλών του δημοσίου. Η συμφωνία της κυβέρνησης με τους δανειστές προβλέπει έκτακτη επιχορήγηση που διατίθεται από το δανειακό πρόγραμμα για να ξεκολλήσουν οι χορηγήσεις συντάξεων, 860 εκατ. ευρώ συν επιπλέον 325 εκατ. ευρώ, με τον χρόνο εκκαθάρισης του συνόλου των αιτήσεων να φθάνει πλέον έως τις 30/06/2018.
Βέβαια, προβλέπεται επίσης ότι για κάθε ένα ευρώ από την επιχορήγηση, ΕΦΚΑ θα πρέπει πλέον να πληρώνει 50 λεπτά από τα διαθέσιμά του, προκειμένου να καταβάλει τις νέες συντάξεις. Παραμένει δε η πρόβλεψη, εάν δεν απορροφώνται τα χρήματα εντός χρονοδιαγράμματος, να επιστρέφονται στο υπουργείο Οικονομικών.
Δεν είναι όμως, μόνο οι εγκύκλιοι που αφορούν την έκδοση συντάξεων, που εκκρεμούν. Υπάρχουν ανοικτά θέματα που πρέπει να διευκρινιστούν, τόσο σχετικά με την απασχόληση συνταξιούχων, όσο και με τις εισφορές.
Συγκεκριμένα, σε εκκρεμότητα παραμένει η έκδοση της εγκυκλίου που αφορά τη μείωση των συντάξεων σε περίπτωση απασχόλησης του συνταξιούχου και παράλληλα της καταβολής των σχετικών εισφορών για το εισόδημα που αποκτήθηκε. Πρέπει για παράδειγμα να διευκρινιστεί εάν οι επιπλέον εισφορές που θα καταβληθούν, θα υπολογιστούν στη συνέχεια για την βελτίωση της σύνταξης.
Στον αέρα βρίσκεται και το θέμα των εισφορών, όταν κάποιος αμείβεται με τίτλο κτήσης (απόδειξη επαγγελματικής δαπάνης). Σύμφωνα με το νόμο Κατρούγκαλου αλλά και την εγκύκλιο του υπουργείου Εργασίας, θα πρέπει να καταβάλλεται ασφαλιστική εισφορά βάσει του άρθρου 39, δηλαδή αντίστοιχη αυτής που καταβάλλουν οι ελεύθεροι επαγγελματίες για εισόδημα που προέρχεται από την άσκηση ελευθέρου επαγγέλματος, για το οποίο εκδίδονται δελτία παροχής υπηρεσιών, τιμολόγια ή αποδείξεις επαγγελματικής δαπάνης.
Ανοικτά προς διευκρινίσεις παραμένουν και τα θέματα της παραγραφής ασφαλιστικών εισφορών καθώς δεν είναι ξεκάθαρο αν ισχύει η 10ετία ή η 20ετία και τι θα ισχύσει με την επιστροφή εισφορών που εισπράχθηκαν αχρεώστητα.
Με εγκύκλιο θα πρέπει να διευκρινιστεί το θέμα με την μείωση κατά το ήμισυ των ασφαλιστικών εισφορών δικηγόρων και αυτοαπασχολούμενων που έχουν θεμελιώσει συνταξιοδοτικό δικαίωμα, καθώς σύμφωνα με τον υφυπουργό Κοινωνικών Ασφαλίσεων Τάσο Πετρόπουλο θα γίνει συμψηφισμός των επιπλέον ήδη καταβληθεισών ασφαλιστικών εισφορών. Εγκύκλιος αναμένεται και τον τρόπο που θα συμψηφιστεί το τυχόν προκύπτον πιστωτικό υπόλοιπο (υπερβάλλον ποσό) από το 20% των γραμματίων.
