«Ρίξε μες στο Eurogroup μπουρλότο, Τσακαλώτο, Τσακαλώτο» είναι το σύνθημα που «κυκλοφορεί» κάθε φορά που ο υπουργός Οικονομικών πρέπει να συμμετάσχει σε ακόμη μία δύσκολη συνεδρίαση των Ευρωπαίων ομολόγων του.
Μόνο που το… μπουρλότο ο Ευκλείδης Τσακαλώτος φαίνεται πως επέλεξε να το ρίξει στο Μέγαρο Μαξίμου και να επιβεβαιώνει, είτε μιλάει είτε σιωπά, πως οι σχέσεις του με τον Αλέξη Τσίπρα και με κάποιους συνεργάτες του είναι οριακές.
Παρά τις επίσημες διαψεύσεις ότι όλα βαίνουν καλώς, οι τοποθετήσεις του πρωθυπουργού, του υπουργού Οικονομικών, αλλά και μια σειρά στοχευμένων δημοσιευμάτων με διαρροές για δυσαρέσκεια και από τις δύο πλευρές μαρτυρούν πως το μόνο που ενώνει τους δύο συντρόφους είναι η διαπραγμάτευση. Συνεργάτες του υπουργού, επιχειρώντας να διασκεδάσουν τις εντυπώσεις, τα αποδίδουν όλα «στην πίεση που δέχεται από παντού ο Ευκλείδης».
Από την αντίπερα όχθη, συνεργάτες του πρωθυπουργού κάνουν λόγο για «την ιδιότυπη σχέση που έχει ο υπουργός με τα ΜΜΕ», επιχειρώντας να εξηγήσουν την «εξαφάνισή» του, ενώ υποβαθμίζουν τη διαφορετική γραμμή με την οποία εμφανίστηκε, όταν αποφάσισε να σπάσει τη σιωπή του. «Υπουργός και πρωθυπουργός περιγράφουν την ίδια πολιτική ουσία με διαφορετικό λεξιλόγιο».
Ωστόσο, μπορεί ο υπουργός Οικονομικών να χάνεται στη μετάφραση του ελληνικού λεξιλογίου, όμως γνωρίζει πολύ καλά τι ακριβώς θέλει να πει, ειδικά όταν λέει ότι «εμείς δεν ωραιοποιούμε την κατάσταση ότι κερδίσαμε, ούτε λέμε ότι τελείωσε η λιτότητα». Το «ρήγμα» στις μεταξύ τους σχέσεις μεγάλωσε ακόμη περισσότερο μετά και το τελευταίο Eurogroup και τον επικοινωνιακό τρόπο με τον οποίο επέλεξε να διαχειριστεί τις αποφάσεις του το Μέγαρο Μαξίμου. Ωστόσο το πρόβλημα δεν περιορίζεται στην επικοινωνιακή διαχείριση, αλλά το έντονο παρασκήνιο που υπάρχει αποδεικνύει πως είναι και βαθιά πολιτικό.
Σε επικοινωνιακό επίπεδο, το «άδειασμα» που ένιωσε ο Ευκλ. Τσακαλώτος δεν έμεινε μόνο στο έτοιμο «non paper» που είχε το Μαξίμου πριν καν ολοκληρωθούν οι δηλώσεις των πρωταγωνιστών, συνεχίστηκε και την επόμενη ημέρα. Αξίζει πάντως να σημειωθεί ότι τον υπουργό Οικονομικών συνόδευε, όπως συμβαίνει άλλωστε τις περισσότερες φορές που βρίσκεται σε «επικίνδυνη αποστολή», ο διευθυντής του γραφείου Τύπου του πρωθυπουργού, Θεόδωρος Μιχόπουλος. Επίσης στο πλευρό του υπουργού, για συμπαράσταση όπως ο ίδιος λέει, βρέθηκε ο βουλευτής Χρήστος Καραγιαννίδης, ένας εκ των «53».
Όπως μας τόνισε ο βουλευτής ήταν ήδη στις Βρυξέλλες, στην έδρα του ΝΑΤΟ, και επέλεξε να βρεθεί την κρίσιμη ημέρα στο πλευρό του κ. Τσακαλώτου, με ό,τι μπορεί αυτό να σημαίνει. Την επόμενη ημέρα του Eurogroup, προς έκπληξη του υπουργού Οικονομικών, είχαν διαρρεύσει οι πρώτες σκέψεις που είχαν μπει στο τραπέζι για τα αντίμετρα, όπως π.χ. η μείωση κατά 35% του ΕΝΦΙΑ.
Σύμφωνα με ασφαλείς πληροφορίες, σε σύσκεψη που είχε γίνει στο Μαξίμου μετά τη συνεδρίαση του Eurogroup, είχε αποφασιστεί να τηρηθεί σιγή ασυρμάτου και να μη δοθούν λεπτομέρειες για τα αντισταθμιστικά μέτρα που συζητάει η κυβέρνηση. Κίνηση με την οποία είχε συμφωνήσει και ο Ευκλ. Τσακαλώτος.
Άλλωστε εκτίμησή του ήταν πως η όποια συζήτηση για μέτρα, που ούτε καν είχαν μπει στη διαπραγμάτευση με τους «θεσμούς», θα μπορούσε να γυρίσει μπούμερανγκ για την κυβέρνηση και στο τέλος να φανεί για ακόμη μια φορά αναξιόπιστη. Όμως την επόμενη ημέρα είχαν διαρρεύσει σχεδόν τα πάντα. Αναζητώντας το… βαθύ λαρύγγι, κάποιοι από το Μαξίμου «φωτογράφιζαν» ως υπεύθυνο για τις διαρροές τον Νίκο Παππά.
Οι παροικούντες την Ιερουσαλήμ μιλούν ακόμη και για προσπάθεια επανάκαμψης του υπουργού Ψηφιακής Πολιτικής, ενώ κάνουν λόγο και για αναβίωση της κόντρας Παππά – Τσακαλώτου. Ακολούθησε η συνεδρίαση της ΠΓ, κατά τη διάρκεια της οποίας ο υπουργός Οικονομικών επιχείρησε να βάλει τα πράγματα στη θέση τους, όταν έλεγε ότι δεν υπάρχουν περιθώρια για πανηγυρισμούς, ενώ στην ίδια γραμμή ήταν και τα υπόλοιπα μέλη των «53».
Ο Αλέξης Τσίπρας, σύμφωνα με πληροφορίες εμφανίστηκε να συμφωνεί, ωστόσο λίγα 24ωρα αργότερα και από το βήμα της Βουλής «έκλεινε τον κύκλο της λιτότητας», ενώ φάνηκε να μη συγχωρεί στον υπουργό του το «άδειασμα», στη συνέντευξη που έδωσε στον ΑΝΤ1. «Με λοιδορήσατε και μέσα στη Βουλή και έξω από τη Βουλή και στα μέσα ενημέρωσης. Με είπατε ψεύτη, ενώ η ηπιότερη εκ των κριτικών που άκουσα ήταν ότι αποτελούσε μια διαπραγματευτική τακτική και ότι δεν το εννοούσα», είπε ο πρωθυπουργός και όλοι έπιασαν το υπονοούμενο.
Οι αποφάσεις συλλογικές Εκείνο όμως που θεωρείται βέβαιο για τον υπουργό Οικονομικών είναι πως σε καμία περίπτωση δεν είναι διατεθειμένος να επωμισθεί το πολιτικό κόστος των σκληρών μέτρων που έρχονται, γι’ αυτό και πάντα μιλάει για συλλογικές αποφάσεις. Επιπλέον, αντιλαμβάνεται κανείς ότι υπάρχει και μια διάσταση απόψεων ως προς τη στρατηγική που πρέπει να ακολουθήσει η κυβέρνηση στη διαπραγμάτευση.
Ενώ, ακόμη και τώρα, επίσημα η κυβέρνηση τονίζει πως η οριοθέτηση των μεσοπρόθεσμων μέτρων για το χρέος είναι αναπόσπαστο κομμάτι της αξιολόγησης, εμφανίζεται διατεθειμένη να νομοθετήσει προαπαιτούμενα προχωρώντας ουσιαστικά στη «σαλαμοποίηση» της διαπραγμάτευσης. Ο φόβος του Ευκλ. Τσακαλώτου, όπως και πολλών άλλων στο εσωτερικό της κυβέρνησης, είναι ότι θα αναγκαστεί να πάρει μέτρα χωρίς να έχει πάρει το «τυράκι» της διευθέτησης του χρέους.
Πάντως, η γραμμή που είχαν χαράξει οι «53» εν όψει διαπραγμάτευσης, επιχειρώντας να βγάλουν όμως από το κάδρο τον Ευκλείδη Τσακαλώτο, είναι ότι στην έσχατη περίπτωση που οι δανειστές επιμένουν συνεχώς σε επιπλέον μέτρα, η διέξοδος είναι οι εκλογές. Άλλωστε, όπως ανέφεραν και στα κείμενά τους πριν από το συνέδριο, «όχι πάση θυσία στην εξουσία».
Σε κάποιους ήρθε στο μυαλό η φράση του μαθηματικού Ευκλείδη, όταν ο Πτολεμαίος Α΄ του ζήτησε έναν πιο εύκολο τρόπο για να μάθει γεωμετρία: «Δεν υπάρχει βασιλική οδός για τη γεωμετρία». Προφανώς, λοιπόν, δεν υπάρχει εύκολη οδός ή δρόμος χωρίς λιτότητα με τα μέτρα, οπότε εάν ο μεγάλος μαθηματικός Ευκλείδης θεωρείται ο «πατέρας» της γεωμετρίας, ο Ευκλείδης Τσακαλώτος θα επιχειρήσει να… τετραγωνίσει τον κύκλο.
Της Ειρήνης Σαββοπούλου
Δημοσιεύθηκε στην έντυπη έκδοση της εφημερίδας «Παρασκήνιο»
