Του Γιώργου Αυτιά
«Συνεχίζουμε σταθερά με τα μάτια στην κοινωνία, στο κράτος και στην οικονομία. Θα κινηθούμε σε τροχιά για να μη βρεθούμε ποτέ σε κίνδυνο εκτροχιασμού της χώρας». Η σύσκεψη μετά το «πράσινο φως» που δόθηκε στην κυβέρνηση από την Ευρώπη μόλις έχει ολοκληρωθεί. Ο πρωθυπουργός κοντοστέκεται στο σκαλί του Μαξίμου και λέει σε συνεργάτη του: «Τώρα τρέχουμε να προλάβουμε όσα συμφωνήσαμε. Αύριο, πρωί-πρωί, κάλεσα τους οικονομικούς υπουργούς για τα νομοσχέδια…».
Και πράγματι! Σύμφωνα με κυβερνητικό αξιωματούχο, που μίλησε στο «Π», η κυβέρνηση προχωράει σε εβδομήντα άμεσες αλλαγές σε δύο φάσεις, διαχωρίζοντας τα επείγοντα του πρώτου τετραμήνου από τις αλλαγές του υπόλοιπου χρονικού διαστήματος, σε βάθος διετίας.
«Θα πάμε μεθοδικά, άμεσα και γρήγορα» είναι η γενική κατεύθυνση Τσίπρα. Μάλιστα, σε στενούς συνεργάτες του διεμήνυσε ότι «το πρώτο τετράμηνο πρέπει να κερδίσουμε το στοίχημα. Προηγούνται ρυθμίσεις Εφορίας, “κόκκινα” δάνεια, κοινωνική πολιτική και σε επίπεδο διετίας μισθοί και Ασφαλιστικό». Ουσιαστικά, κοινωνικές αλλαγές, χρήμα στα Ταμεία από φοροδιαφυγή και διασφάλιση του τραπεζικού συστήματος αποτελούν το τετράπτυχο του πρώτου τετραμήνου.
Παράλληλα εργασιακά – Ασφαλιστικό
Εργασιακά και Ασφαλιστικό θα κινούνται εκ παραλλήλου, καθώς τα εργασιακά προηγούνται των κοινωνικών αποφάσεων. Είναι ενδεικτικό ότι αρκετοί υπουργοί, ιδίως στα υπουργεία Οικονομικών, Διαφθοράς και Υποδομών, προχωρούν σταθερά, ενώ δρομολογούνται βασικές αλλαγές, οι οποίες έχουν αποκωδικοποιηθεί. Προέχουν η πάταξη της φοροδιαφυγής, καθώς και οι αλλαγές στη δομή του κράτους και την κοινωνία.
Ακολουθούν μισθοί, συντάξεις, φόροι, ακίνητα, φοροδιαφυγή και κοινωνικό κράτος. Η κυβέρνηση προσδοκά έσοδα από 6 έως 9,4 δισ. ευρώ, αλλά και κόστος κοντά στα 3 δισ. για τις δαπάνες της ανθρωπιστικής κρίσης. «Θα είμαστε ευτυχείς, αν έχουμε στο ταμείο από 3 έως 5 δισ. το πρώτο εξάμηνο», λένε στην κυβέρνηση, πέραν των αναμενόμενων εσόδων.
Αναλυτικά, ο πήχης των προσδοκιών όσον αφορά τα έσοδα έχει ανέβει αισθητά:
– Περί τα 2 έως 3 δισ. από τις ρυθμίσεις στην Εφορία.
– Κοντά στο 1,4 δισ. από τις ρυθμίσεις οφειλών στα Ταμεία.
– Άνω των 2,5 δισ. από φορολόγηση των «ολιγαρχών». Ήδη, στα Ταμεία έχουν μπει 500.000 ευρώ από διασταυρώσεις.
-Γύρω στο 1,5 δισ. από τα μέτρα κατά της διαφθοράς και της διαπλοκής σε καύσιμα, καπνό και άλλες ενέργειες.
– Άνω του 1 δισ. από περικοπή δαπανών στο Δημόσιο.
Είναι χαρακτηριστικό ότι η κυβέρνηση, σύμφωνα με τον αναπληρωτή υπουργό Οικονομικών, κ. Μάρδα, που μίλησε στο «Π», προχωράει σε περικοπή προμηθειών στο Δημόσιο, πάταξη του λαθρεμπορίου στα ναυτιλιακά καύσιμα, καταπολέμηση του παραεμπορίου και αναδιοργάνωση του ΣΔΟΕ, στο οποίο θα ενταχθούν και οι τελωνειακές υπηρεσίες.
Όλα αυτά, τη στιγμή που τα χρέη της χώρας είναι υπέρογκα. Πέραν των άλλων, κάθε πρωί που ο Αλέξης Τσίπρας δρασκελίζει το κατώφλι του Μεγάρου Μαξίμου, πρέπει να πληρώνει 83 εκατ. ευρώ για χρέη προηγούμενων ετών… Μάλιστα, έως το τέλος του χρόνου πρέπει να βρεθούν 30 δισ… Παραθέτουμε τι έχουμε να πληρώσουμε από την επόμενη εβδομάδα: Από 6 Μαρτίου έως 8 Μαΐου, πληρωμή 10.378.729.024 ευρώ. Από 12 Μαΐου έως 20 Ιουλίου, 11.606.843.685 ευρώ. Από 7 Αυγούστου έως 21 Δεκεμβρίου, 7.361.733.340 ευρώ. Σύνολο, δηλαδή, 29 δισ. ευρώ έως το τέλος του 2015.
Η άμεση και θαρραλέα αντιμετώπιση της φοροδιαφυγής θα προηγηθεί των κυβερνητικών αλλαγών. Είναι χαρακτηριστικό ότι ο αναπληρωτής υπουργός Οικονομικών, Δημήτρης Μάρδας, τονίζει πως «στην κυβέρνηση έχουν την τεχνογνωσία για την καταπολέμηση των “μαύρων” ροών». Η Τράπεζα της Ελλάδος και οι εμπορικές τράπεζες έχουν στη διάθεσή τους όλες τις κινήσεις των λογαριασμών, που δείχνουν πώς εισάγονται και εξάγονται κεφάλαια προς το εξωτερικό.
Ήδη, ο υπουργός για την καταπολέμηση του «μαύρου» χρήματος, Παναγιώτης Νικολούδης, κινείται αποτελεσματικά και ουσιαστικά. Είναι το «δυνατό χαρτί» της κυβέρνησης Τσίπρα. Σε ό,τι αφορά τη ρύθμιση της Εφορίας και των «κόκκινων» δανείων, η εκτίμηση είναι ότι «το όφελος από τη ρύθμιση θα είναι πολλαπλό».
Φόροι – έσοδα
Όλα δείχνουν ότι τα κρατικά έσοδα θα προηγηθούν και λόγω αυτού του στοιχείου η κυβέρνηση οδηγήθηκε σε γενναία ρύθμιση οφειλών, ώστε από τα 78 δισ. των ληξιπρόθεσμων οφειλών να προσδιορίσει τα 9 και εξ αυτών να αντλήσει τουλάχιστον 3 δισ. φέτος. Στόχος είναι η συγκέντρωση αυτών και, παράλληλα, η δημιουργία ενός σχεδίου πληρωμής φόρων προσιτού στον πολίτη. Εκτός, λοιπόν, από τις ρυθμίσεις της Εφορίας θα έχουμε:
1. Ενιαία κλίμακα για όλα τα εισοδήματα, ανεξαρτήτως πηγής, με αφορολόγητο όριο 12.000 ευρώ.
2. Φορολόγηση της μεγάλης περιουσίας (ΦΜΠ) άνω των 200.000 ευρώ.
3. Προοδευτική κλίμακα φόρου για μεγάλες καταθέσεις, ακίνητα, έργα τέχνης και επενδυτικά προϊόντα.
4. Αύξηση του αφορολόγητου ορίου για τις οικογένειες με δύο παιδιά σε 16.000 ευρώ και σε 19.000 ευρώ για τις οικογένειες με τρία παιδιά.
5. Οι εκπτώσεις φόρου θα γίνονται με βάση το εισόδημα του κάθε πολίτη, με διαφορετικούς συντελεστές.
6. Φόρος επιδεικτικής κατανάλωσης, για μεγάλου κυβισμού ΙΧ, σκάφη αναψυχής, πισίνες κ.λπ.
7. Όλα τα εισοδήματα των φυσικών προσώπων, ανεξαρτήτως πηγής, θα φορολογούνται με την ίδια κλίμακα.
8. Θα αυξηθούν οι ανώτατοι φορολογικοί συντελεστές φορολόγησης των φυσικών προσώπων.
9. Στα παιδιά, το αφορολόγητο θα είναι 2.000 ευρώ για το πρώτο και το δεύτερο παιδί και 3.000 ευρώ για κάθε επόμενο.
10. Το ποσοστό των δαπανών διαβίωσης των φορολογουμένων θα αφαιρείται από τον φόρο και όχι από το εισόδημα.
11. Οι εκπτώσεις φόρου θα γίνονται προοδευτικά.
12. Θα εξεταστούν από μηδενική βάση όλες οι φοροαπαλλαγές και θα επανεξεταστούν οι 700 φοροαπαλλαγές που ισχύουν σήμερα, ύψους 3,6 δισ. ευρώ.
13. Στη φορολογία του περιουσιολογίου θα φορολογηθούν ακίνητα, έργα τέχνης, καταθέσεις, επενδυτικά προϊόντα, αν η αξία τους ξεπερνάει τα 300.000 ευρώ.
14. Στον υπολογισμό της αξίας των ακινήτων θα ληφθούν υπόψη οι σημερινές αντικειμενικές αξίες, που θα ενημερώνονται σε ετήσια βάση.
15. Σε δάνεια πρώτης κατοικίας, ως αξία περιουσίας για τον δανειολήπτη, δεν περιλαμβάνεται το τμήμα εκείνο του δανείου το οποίο δεν έχει εξοφληθεί ακόμη.
16. Σταθερός συντελεστής ΦΠΑ για τα βασικά είδη διατροφής, όπως κρέας, ψωμί, γάλα, ζυμαρικά, εστίαση, παιδικές τροφές, αντί για αύξηση, που ήθελε η τρόικα.
18. Η ρύθμιση των οφειλών, σύμφωνα με την κυβέρνηση, είναι θέμα τιμής. Οι δόσεις κάθε μήνα μπορεί να είναι και κάτω των 20 ευρώ.
Είναι το θέμα στο οποίο στηρίζει πολλά η κυβέρνηση, προκειμένου να αντιμετωπίσει τη φοροδιαφυγή κάθε μορφής. Θα δηλώνονται:
· Καταθέσεις, μετοχές, ομόλογα, αμοιβαία
· Συμμετοχή σε εταιρεία
· Κάθε απόκτηση ΙΧ, ακινήτου, οικοπέδου
· Δάνεια, κάρτες, ενοίκια, δίδακτρα,
· Ασφάλιστρα ΔΕΗ – ΟΤΕ – ΕΥΔΑΠ
· Κάθε δαπάνη διαβίωσης.
Ανθρωπιστική κρίση
Αποτελεί βασική προεκλογική πρόβλεψη της κυβέρνησης, και γι’ αυτό ξεκίνησε η διαδικασία δρομολόγησης λύσεων. Σε αυτό έχει δοθεί το «πράσινο φως» από την Ευρώπη, αρκεί να μη γίνουν» κόκκινοι» οι κωδικοί. Έτσι, λοιπόν, έρχονται:
1. Δωρεάν ρεύμα σε 300.000 νοικοκυριά με κόστος 59 εκατ. ευρώ.
2. Κουπόνια σίτισης σε 300.000 άπορες οικογένειες με κόστος 756 εκατ. ευρώ.
3. Χορήγηση 13ης σύνταξης σε 1.262.920 συνταξιούχους που λαμβάνουν σύνταξη κάτω από 700 ευρώ, με κόστος 543 εκατ. ευρώ.
4. Επιδότηση ενοικίου με 3 ευρώ το τ.μ., με κόστος 54 εκατ. ευρώ.
5. Δωρεάν ιατρική περίθαλψη με κόστος 350 εκατ. ευρώ.
6. Δωρεάν μετακίνηση ανέργων με κόστος 120 εκατ. ευρώ.
Ασφαλιστικό
Οι αλλαγές αυτές, που θα δρομολογηθούν, θα κινούνται παράλληλα. Κάθε δράση στα εργασιακά έχει επιπτώσεις στο Ασφαλιστικό, αφού κινούνται εκ παραλλήλου. Οι αλλαγές που έρχονται είναι οι εξής:
1. Χορήγηση 13ης σύνταξης για όσους μαζί με το ΕΚΑΣ ή την επικουρική σύνταξη συμπληρώνουν το ποσό των 700 ευρώ.
2. Πλήρης κατάργηση του συστήματος συνταξιοδότησης των νόμων 3863/10 και 3865/10, που προέβλεπαν εγγύηση σύνταξης από το κράτος 360 ευρώ.
3. Αναστολή κάθε μείωσης σύνταξης, κύριας και επικουρικής. Αναστολή κάθε αύξησης ορίου ηλικίας για συνταξιοδότηση.
4. Συνέχιση της καταβολής του ΕΚΑΣ.
5. Κατοχύρωση των θεμελιωμένων συνταξιοδοτικών δικαιωμάτων.
6. Κατάργηση της ρήτρας θανάτου για τις επικουρικές συντάξεις.
7. Κατάργηση της ρήτρας μηδενικού ελλείμματος στις επικουρικές.
8. Διατήρηση της αυτοτέλειας των επικουρικών ταμείων των ενστόλων.
9. Αναθεώρηση του εφάπαξ με νέο μαθηματικό τύπο.
10. Γρηγορότερη απονομή σύνταξης.
11. Κατάργηση της προϋπόθεσης για εκατό ημέρες ασφάλισης κάθε χρόνο την τελευταία πενταετία, προκειμένου να χορηγηθεί μειωμένη σύνταξη.
12. Θεώρηση βιβλιαρίων υγείας με 50 ένσημα, για την περίθαλψη των εργαζομένων.
13. Ρύθμιση των αναπηρικών συντάξεων.
14. Κατάργηση του παραβόλου των 46 ευρώ για την εξέταση των αναπήρων.
15. Αποποινικοποίηση των οφειλών στα ασφαλιστικά ταμεία των ελεύθερων επαγγελματιών.
16. Διευκόλυνση συνταξιοδότησης όσων οφείλουν, με αύξηση του ισχύοντος ορίου των 20.000 ευρώ.
17. Επαναφορά της μηνιαίας σύνταξης των 360 ευρώ του ΟΓΑ στους ανασφάλιστους υπερήλικες.
18. Ίδρυση Ταμείου Εθνικού Πλούτου και Κοινωνικής Ασφάλισης για την χρηματοδότηση των Ταμείων.
19. Καταπολέμηση της εισφοροδιαφυγής.
20. Ενίσχυση όλων των ελεγκτικών μηχανισμών των Ταμείων.
Σε αυτόν τον τομέα βασίζει πολλά ο ίδιος ο πρωθυπουργός. Οι δέκα βασικές μεταρρυθμίσεις που έρχονται σε βάθος διετίας είναι οι εξής:
1. Αποκατάσταση συλλογικών συμβάσεων.
2. Επαναφορά της μετενέργειας στους έξι μήνες (από τους τρεις που είναι τώρα).
3. Επαναφορά του ρόλου του ΟΜΕΔ.
4. Κατώτατος μισθός: επαναφορά στα 751 για όλους, ανεξαρτήτως ηλικίας, και επαναφορά των τριετιών.
5. Με διάλογο η αλλαγή του συνδικαλιστικού νόμου.
6. Καταργούνται οι ενώσεις προσώπων των 3/5. Σήμερα, τα 3/5 του συνόλου των εργαζομένων σε μια επιχείρηση μπορούν να συνάψουν συλλογική σύμβαση, ακόμα κι αν δεν υπάρχει σωματείο.
7. Φραγμός στις ομαδικές απολύσεις.
8. Διασφάλιση πενθήμερης εργασίας, επαναφορά κυριακάτικης αργίας.
9. Κατάργηση του μέτρου της επιστράτευσης.
10. Αλλαγή των νόμων για τη μερική απασχόληση και την εκ περιτροπής εργασία.
Αφορά σχεδόν πάνω από 300.000 Έλληνες, γι’ αυτό και ο βηματισμός θα είναι προσεκτικός. Η συμφωνία με την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα αποτελεί τη βάση των συζητήσεων, σύμφωνα με τον κ. Σταθάκη, και θα αφορά τις εξής παραμέτρους:
-Όλα τα δάνεια θα μπουν σε ένα πακέτο.
– Η ρύθμιση θα αφορά νοικοκυριά – επιχειρήσεις.
-Διαγραφή χρέους σε φτωχούς.
-Η μηνιαία δόση στο 30% του εισοδήματος.
-Θα λαμβάνονται υπόψη οι ελάχιστες δαπάνες διαβίωσης.
-Επανεξέταση εξαρχής όλων των οφειλών.
-Εξέταση της οικονομικής κατάστασης του δανειολήπτη.
-Θα υπάρχουν επιτροπές ολικής διαγραφής.
-Θα καθορίζεται ύπαρξη αδυναμίας πληρωμής.
-Καμία αναγκαστική είσπραξη.
-Θα υπάρχει εξώδικος διακανονισμός και ορισμός δαπανών διαβίωσης.
-Θα υφίσταται πρόβλεψη αδυναμίας πληρωμής.
Ρεπορτάζ από την έντυπη έκδοση της εφημερίδας «Παρασκήνιο» που κυκλοφόρησε το Σάββατο 28 Φεβρουαρίου 2015.
