«Με τον Βαρουφάκη στη θέση του, η συμφωνία δεν κλείνει»,διαμήνυαν δανειστές, αλλά και από το εσωτερικό της κυβέρνησης, προς τον Αλέξη Τσίπρα.
Της ΕΙΡΗΝΗΣ ΣΑΒΒΟΠΟΥΛΟΥ
«Πήγε για μαλλί και βγήκε κουρεμένη». Η λαϊκή παροιμία φαίνεται πως ταιριάζει γάντι στην κυβέρνηση, που επιχειρώντας να αξιοποιήσει την «επαναστατικότητα»του Γιάνη Βαρουφάκη, αυτή της γύρισε μπούμερανγκ.
Έτσι, αναγκάστηκε να κάνει τον πρώτο ανασχηματισμό, στις πρώτες 100 ημέρες διακυβέρνησής της,σε μια προσπάθεια να απεμπλακούν οι διαπραγματεύσεις και να αποκλιμακωθεί η ένταση με τους εταίρους. Ένταση,η οποία υπήρχε μεν εδώ και πολύ καιρό, κορυφώθηκε,όμως, στο Eurogroup της Λετονίας.
Τα μηνύματα για το «πρόβλημα Βαρουφάκη»έφταναν στο Μέγαρο Μαξίμου εδώ και πολύ καιρό.Δεν προέρχονταν μόνο από τους πιστωτές και τους συνομιλητές του πρωθυπουργού σε ανώτατο επίπεδο, αλλά και από το εσωτερικό της κυβέρνησης, από ανθρώπους κοντά στον Αλέξη Τσίπρα, που με τον έναν ή με τον άλλο τρόπο εμπλέκονταν στη διαπραγμάτευση. «Με τον Βαρουφάκη στη θέση του, η συμφωνία δεν κλείνει»,διαμήνυαν σε όλους τους τόνους προς τον Αλέξη Τσίπρα.
Στο Μαξίμου έφταναν πληροφορίες από τα τεχνικά κλιμάκια, που συμμετείχαν στις διαπραγματεύσεις του Brussels Group για προβλήματα στις σχέσεις τους με τον Έλληνα υπουργό Οικονομικών, αλλά και με την εκλεκτή του σύμβουλο, Έλενα Παναρίτη. Μάλιστα, η άτυπη σύμβουλος του κ. Βαρουφάκη αποτελούσε «κόκκινο πανί» για Έλληνες και ξένους τεχνοκράτες, καθώς θεωρούσαν πως δυναμίτιζε, σε πολλές περιπτώσεις, τις συζητήσεις μεταξύ τους.
Από την άλλη ο Χουλιαράκης
Αντιθέτως, ο επικεφαλής του σώματος Ελλήνων εμπειρογνωμόνων, Γιώργος Χουλιαράκης, που αναδεικνύεται ως ένα από τα τρία πρόσωπα-«κλειδί»των εξελίξεων,τυγχάνει όχι μόνο της εμπιστοσύνης του Αλέξη Τσίπρα, αλλά και των ξένων τεχνοκρατών. Θεωρούν πως μιλούν την ίδια γλώσσα μαζί του και πως ήταν ο άνθρωπος που είχε την πλήρη εικόνα των κυβερνητικών προτάσεων. Είναι αυτός που, τελικά, θα αναλάβει το βάρος των διαπραγματεύσεων με τα τεχνικά κλιμάκια, παίρνοντας τη θέση του Νίκου Θεοχαράκη.
Σύμφωνα με πληροφορίες, ο γενικός γραμματέας του υπουργείου Οικονομικών, Νίκος Θεοχαράκης, που είχε μέχρι πρότινος την ευθύνη των διαπραγματεύσεων στο Brussels Group, θεωρήθηκε από το Μέγαρο Μαξίμου πως θα είναι περισσότερο αποτελεσματικός με τη συμμετοχή του στη διαμόρφωση προτάσεων για την επόμενη μεγάλη συμφωνία.Θεωρείται περισσότερο θεωρητικός με καλές αναλύσεις,χωρίς οι διαπραγματεύσεις να είναι το δυνατό του σημείο σε τεχνικό επίπεδο.
Κυβερνητικές πηγές, μάλιστα, ανέφεραν με σαφείς αιχμές πως ο Ν. Χουλιαράκης θα πλαισιωθεί από μια ομάδα τεχνοκρατών «και όχι Παναρίτες»,δείχνοντάς τον ως την καταλληλότερη επιλογή για να φέρει σε πέρας με επιτυχία τη διαπραγμάτευση.
Παράπονα και δυσλειτουργίες
Άλλες πληροφορίες αναφέρουν ότι στο πρωθυπουργικό γραφείο είχαν φτάσει παράπονα δυσλειτουργίας των τεχνικών κλιμακίων από την άρνηση του υπουργού Οικονομικών να παράσχει τα απαραίτητα στοιχεία που του ζητούσαν, ενώ ο ίδιος, ούτε λίγο ούτε πολύ, κατηγορούσε, και μάλιστα δημόσια, τα τεχνικά κλιμάκια, όταν δήλωνε πως «δεν είναι λογικό οι ομόλογοί του να μην ξέρουν τις μεταρρυθμίσεις της ελληνικής κυβέρνησης». Επιπλέον, σύμφωνα με πληροφορίες, το Μέγαρο Μαξίμου δεν είχε σαφή, πλήρη και αποκρυσταλλωμένη εικόνα για τις διαπραγματεύσεις.
Όμως, η σταγόνα που ξεχείλισε το ποτήρι φαίνεται να ήταν η στάση του Έλληνα υπουργού στο περιβόητο δείπνο με τους Ευρωπαίους ομολόγους του, το οποίο χαρακτήρισε βαρετό. Μάλιστα, παρά το γεγονός ότι ο Αλέξης Τσίπρας, στην πρόσφατη συνέντευξή του στον Νίκο Χατζηνικολάου, επιχείρησε να το υποβαθμίσει, ωστόσο, η ενόχληση από την απόφαση του Έλληνα υπουργού ήταν έκδηλη.
Καθοριστικό ρόλο για την αναδιάρθρωση της διαπραγματευτικής ομάδας, όπως όλα δείχνουν, ήταν και το τηλεφωνικό τετ α τετ Τσίπρα-Μέρκελ. Κατόπιν, ακολούθησε η ευρύτατη σύσκεψη με όλο το οικονομικό επιτελείο, κατά τη διάρκεια της οποίας αποφασίστηκαν οι αλλαγές.
Η αναγκαστική «κάλυψη»
Βέβαια, η κυβέρνηση σε καμία περίπτωση δεν επιθυμεί να εμφανιστεί ότι υποκύπτει στις πιέσεις των εταίρων, τις οποίες μέχρι τώρα κατακεραύνωνε, κάνοντας μάλιστα λόγο για προσπάθεια υπονόμευσης και απαξίωσης του Έλληνα υπουργού.
Γι’ αυτό και δια στόματος πρωθυπουργού υπήρξε πλήρης κάλυψη στον Γιάνη Βαρουφάκη. Επιπλέον, επιχειρώντας να διασκεδάσουν τις εντυπώσεις που προκάλεσε ο «ανασχηματισμός», κυβερνητικές πηγές τόνιζαν πως οι συζητήσεις γίνονται στη βάση της λίστας Βαρουφάκη, ότι η διαπραγματευτική ομάδα κάνει συλλογική δουλειά, η οποία ουσιαστικά αποτελεί «ασπίδα» για τον υπουργό Οικονομικών, η προστασία του οποίου από τις επιθέσεις θεωρήθηκε αναγκαία.
Η αλήθεια, πάντως, είναι κάπου στη μέση. Ο πρωθυπουργός, με την κίνησή του, κράτησε μια ισορροπία του τρόμου. Και ο Γιάνης Βαρουφάκης έμεινε στη θέση του, καθώς δεν θα μπορούσε στη συγκεκριμένη χρονική περίοδο να γίνει κάτι διαφορετικό, συνεχίζοντας να εκπροσωπεί τη χώρα στα Eurogroup. Έτσι, ικανοποιείται το ακροατήριο του εσωτερικού, λόγω και της αποδοχής που έχει ακόμη, αν και ψαλιδισμένη,ο Γ. Βαρουφάκης, ικανοποιούνται όμως και οι εταίροι που δεν θα έχουν και πολύ μέσα στα πόδια τους το «asset» (κατά τα λεγόμενα Τσίπρα) Βαρουφάκη. Θα έχουν να κάνουν περισσότερο με τον Ευκλείδη Τσακαλώτο, ως συντονιστή ουσιαστικά των υπουργών που θα εμπλέκονται, κατά καιρούς, με τη διαπραγμάτευση.
H επιλογή Τσακαλώτου
Η επιλογή του αναπληρωτή υπουργού Εξωτερικών για τη θέση του συντονιστή-διαπραγματευτή δεν ήταν διόλου τυχαία. Η επιλογή ενός στελέχους του ΣΥΡΙΖΑ κρίθηκε αναγκαία, ώστε «να σηκώσει αυτός το βάρος των δύσκολων πολιτικών αποφάσεων που έρχονται»,καθώς ο Βαρουφάκης, ουσιαστικά, θεωρείται ένας «ξένος» στο εσωτερικό του ΣΥΡΙΖΑ, δεν προέρχεται από το κόμμα και με δυσκολία θα πέρναγαν από αυτό αποφάσεις που θα είχαν την υπογραφή του.
Την τρίτη θέση-«κλειδί»ανέλαβε ο γραμματέας της κυβέρνησης, Σπύρος Σαγιάς, ο οποίος, σύμφωνα με τις τελευταίες αποφάσεις,θα παρέχει τις πληροφορίες από τα υπουργεία στα τεχνικά κλιμάκια των ξένων ελεγκτών. Και οι τρεις είναι άνθρωποι της απόλυτης εμπιστοσύνης του πρωθυπουργού. Πάντως, εκείνο που τονίζουν κυβερνητικές πηγές είναι πως «η διαπραγματευτική στρατηγική της χώρας διαμορφώνεται από τις θέσεις στην κρίσιμη ώρα της διαπραγμάτευσης και όχι από τα πρόσωπα».
