Γράφει ο Γιάννης Σπ. Παργινός
O Αλέξης Τσίπρας είναι πρωθυπουργός «υπό τριπλή επιτροπεία»: Οι δανειστές επέβαλαν μια συμφωνία εντελώς αντίθετη από τις προεκλογικές δεσμεύσεις του ΣΥΡΙΖΑ.
Η εσωκομματική αντιπολίτευση καλεί τους βουλευτές της συμπολίτευσης να καταψηφίσουν το μνημόνιο, ενώ Νέα Δημοκρατία, ΠΑΣΟΚ και Ποτάμι τάσσονται, μεν, υπέρ της συμφωνίας, αλλά απειλούν να καταψηφίσουν τα μέτρα.
Υπό αυτές τις συνθήκες, ο πρωθυπουργός φέρεται αποφασισμένος να λύσει τον γόρδιο δεσμό με εκλογές, όπως εκμυστηρεύονται στενοί του συνεργάτες. «Με αυτό το κλίμα, η κυβέρνηση δεν πάει πουθενά» είναι το χαρακτηριστικό σχόλιο κορυφαίου υπουργού. Ο Αλέξης Τσίπρας, όπως δείχνει και στις δημόσιες τοποθετήσεις του, φέρεται υπέρμαχος των καθαρών λύσεων. Για να πάει όμως σε αυτές τις καθαρές λύσεις, θέλει να έχει στα χέρια του και μια καθαρή –όσο σκληρή και εάν είναι– συμφωνία με τους δανειστές. Προς τούτο, έχει θέσει σαφή ορίζοντα ψήφισης του τρίτου μνημονίου έως τις 20 Αυγούστου. Ταυτόχρονα, έχει να κινήσει τη διαδικασία του συνεδρίου του ΣΥΡΙΖΑ τον Σεπτέμβριο, όπως αποφάσισε η Κεντρική Επιτροπή, και εντέλει να δρομολογήσει εκλογές προς τελική εκκαθάριση του πολιτικού τοπίου.
«Όχι» σε κυβέρνηση «ειδικού σκοπού»
Τα κόμματα που ψηφίζουν τη συμφωνία – Νέα Δημοκρατία, ΠΑΣΟΚ, Ποτάμι– δεν θέλουν τις εκλογές. Τις θεωρούν «καταστροφή σε αυτήν τη δύσκολη οικονομική συγκυρία» και με μικρές παραλλαγές, προκρίνουν μια κυβέρνηση «ειδικού σκοπού». Η πρώην υπουργός Ντόρα Μπακογιάννη την προσδιόρισε και για διάρκειας δύο χρόνων. Από την πλευρά του, ο Αλέξης Τσίπρας την απορρίπτει. Με το επιχείρημα ότι «πήρε το μεγάλο πολιτικό ρίσκο μιας επώδυνης συμφωνίας» και, άρα, «πρέπει ο ίδιος να τη διαχειριστεί», φαίνεται να έχει πείσει και τους Ευρωπαίους συνομιλητές του, την καγκελάριο Άνγκελα Μέρκελ, τον Γάλλο πρόεδρο Φρανσουά Ολάντ και τον πρόεδρο της Κομισιόν, Ζαν Κλοντ Γιούνκερ. Κορυφαίοι, δε, επιτελείς του Μεγάρου Μαξίμου υποστηρίζουν πως και οι τρεις Ευρωπαίοι ηγέτες έχουν δώσει το τυπικό «Οk» και με την προτροπή «κλείσε γρήγορα την υπόθεση».
Πηγές προσκείμενες στη Νέα Δημοκρατία αφήνουν να εννοηθεί πως γνωρίζουν τη συναίνεση των Ευρωπαίων για εκλογές το φθινόπωρο και έτσι ερμηνεύουν τη δήλωση της Ντόρας Μπακογιάννη «αν δεν κάνει ο Αλέξης Τσίπρας κυβέρνηση “ειδικού σκοπού” δύο ετών, ας κάνει εκλογές για να επιβάλλει ο λαός αυτή την κυβέρνηση».
Πότε θα στηθούν κάλπες
Για την ημερομηνία των εκλογών υπάρχουν δύο εισηγήσεις:
α) Εκλογές εξπρές, αμέσως μετά την ψήφιση της συμφωνίας. Σε αυτή την περίπτωση «παίζουν» δύο ημερομηνίες: Οι Κυριακές 13 και 20 Σεπτεμβρίου. Οι θιασώτες αυτού του σεναρίου προτάσσουν το «αλώβητο πολιτικό κεφάλαιο του Αλέξη Τσίπρα», που, αφενός, δεν θα έχει φθαρεί από την υιοθέτηση των νέων σκληρών μέτρων και, αφετέρου, δεν θα δώσουν τα περιθώρια οργάνωσης για μια ενδεχόμενη, νέα πολιτική κίνηση από την πλευρά της Αριστερής Πλατφόρμας, περιορίζοντας φυγόκεντρες τάσεις στο κόμμα. Προσθέτουν, δε, πως «όποιο και αν είναι το αποτέλεσμα του συνεδρίου, ο Αλέξης Τσίπρας θα “τραυματιστεί” πολιτικά. Θα ασκηθεί κριτική, θα διατυπωθούν γκρίνιες και καταγγελίες, θα χαλάσουν καρδιές. Δεν θα είναι ένα συνέδριο κυβερνώντος κόμματος που γίνεται για να εμπεδωθεί η ενότητα και να επαναδιατυπωθεί η πίστη στους πρωθυπουργικούς χειρισμούς. Θα είναι ένα συνέδριο που θα “φλερτάρει” με τη διάσπαση και πιθανά θα την επικυρώσει».
β) Εκλογές τον Οκτώβριο – Νοέμβριο. Σε αυτή την περίπτωση «παίζουν» οι Κυριακές 25 Οκτωβρίου, 1 και 8 Νοεμβρίου. Οι θιασώτες αυτού του σεναρίου προκρίνουν ότι, παρά την εφαρμογή των νέων μέτρων, η κυβέρνηση θα μπορεί να «έχει στα χέρια της το όπλο της, συντεταγμένης πλέον, συζήτησης για τη μείωση του χρέους». Επιπλέον, στο εσωκομματικό πεδίο θα έχει δώσει την ευκαιρία στους όποιους αντιρρησίες να εκφράσουν την πολιτική άποψή τους στο συνέδριο και να υπακούσουν στη συντεταγμένη πλειοψηφία «και αν θέλουν να αποχωρήσουν, να αποχωρήσουν, χωρίς η πλειοψηφία να χρεωθεί τη διάσπαση». Όπως ισχυρίζονται, σε αυτήν την περίπτωση «θα έχει αποσαφηνιστεί τόσο το ποιοι μένουν και ποιοι φεύγουν όσο και το νέο ιδεολογικό – πολιτικό πλαίσιο λειτουργίας του νέου ΣΥΡΙΖΑ. Βέβαια, πέραν των δύο παραπάνω εκδοχών, όλα θα εξαρτηθούν από την τελική έκβαση των διαπραγματεύσεων.
Εκλογές με ποιον ΣΥΡΙΖΑ;
Από τη στιγμή που είναι γενικευμένη η άποψη πως ΣΥΡΙΖΑ ενιαίος με την τωρινή του μορφή δεν πάει σε εκλογές, εύλογα γεννώνται τα ερωτήματα «ποιος» και «πώς» θα είναι ο νέος ΣΥΡΙΖΑ; Οι κορυφαίοι επιτελείς του Μεγάρου Μαξίμου εκτιμούν πως ο Αλέξης καλείται από τις περιστάσεις να αντικαταστήσει τον «κομματικό ΣΥΡΙΖΑ» του 4% με τον «κοινωνικό ΣΥΡΙΖΑ» του 36%, δείχνοντας ταυτόχρονα να αναγνωρίζει –έστω και έμμεσα– τη μεγάλη αποδοχή που έχει σήμερα τόσο στον χώρο της πάλαι ποτέ κατακερματισμένης Κεντροαριστεράς όσο και στον χώρο της Κεντροδεξιάς.
Το «Π» γνωρίζει πως τα ψηφοδέλτια του νέου ΣΥΡΙΖΑ ή του νέου κόμματος υπό τον Τσίπρα… ζυμώνονται, πλάθονται, ψήνονται. Στο Μέγαρο Μαξίμου τρεις κορυφαίοι υπουργοί έχουν αναλάβει ειδικούς ρόλους: Ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης, Γιάννης Δραγασάκης, έχει ανοιχτή γραμμή με την πρώην υπουργό του ΠΑΣΟΚ και νυν πρόεδρο της ΕΤΕ, Λούκα Κατσέλη. Ο υπουργός Επικρατείας, Αλέκος Φλαμπουράρης, συνεργάζεται για ένα κεντροαριστερό άνοιγμα με τον πρώην υπουργό του ΠΑΣΟΚ Αντώνη Κοτσακά και την συνδικαλίστρια Μαρία Φραγκιαδάκη, ενώ ο Νίκος Παππάς είναι σε ανοιχτή γραμμή με τους πρώην γραμματείς της Κεντρικής Επιτροπής του ΠΑΣΟΚ Κώστα Λαλιώτη και Μιχάλη Καρχιμάκη. Ρόλο στην «επέκταση» του ΣΥΡΙΖΑ στην ευρύτερη Κεντροαριστερά παίζει και η οικογένεια Λιβάνη. Τα κεντρικά γραφεία του εκδοτικού οίκου στην οδό Σόλωνος έχουν μετατραπεί σε «πολιτικό στέκι».
* Ρεπορτάζ από την εφημερίδα Παρασκήνιο που κυκλοφόρησε το Σάββατο 08/08/2015.
