Ήταν Φεβρουάριος του 2010, όταν η Ελλάδα αντιμετώπιζε πρόβλημα δανεισμού, αλλά η κατάσταση ήταν ακόμη διαχειρίσιμη. Ο τότε πρωθυπουργός Γ.Α. Παπανδρέου επισκέφθηκε τη Μόσχα και στο Κρεμλίνο συνάντησε τον πρόεδρο της Ρωσίας, Ντ. Μεντβέντεφ, και τον πρωθυπουργό, Βλ. Πούτιν.
Tου Χρήστου Καπούτση
Οι Ρώσοι ηγέτες ήταν πρόθυμοι να εξετάσουν την πρόταση του Έλληνα πρωθυπουργού για δανεισμό της Ελλάδας μέχρι 25 δισ. ευρώ, ώστε να αποφύγει την προσφυγή της για δανεισμό στο ΔΝΤ. Όμως, σε εκείνες τις συναντήσεις ο Γ.Α. Παπανδρέου δεν μίλησε καθόλου για τα οικονομικά προβλήματα της Ελλάδας, αλλά μόνο για τα οικολογικά προβλήματα του πλανήτη. Έτσι εξηγείται η θυμωμένη αναφορά του Ρώσου προέδρου Ντ. Μεντβέντεφ «να πάτε στο ΔΝΤ», που, παρότι η Ρωσία είναι από τους βασικούς χρηματοδότες του ΔΝΤ, είναι γνωστό ότι το αποστρέφεται.
Απλώς, ο Ντ. Μεντβέντεφ έδειξε την ενόχλησή του προς τον Γ.Α. Παπανδρέου, διότι φαίνεται να αντιλήφθηκε ότι ο Έλληνας πρωθυπουργός είχε ήδη αποφασίσει να οδηγήσει τη χώρα του στα «δεσμά» του ΔΝΤ. Είναι χαρακτηριστικό, πάντως, πως ο Πούτιν στη συνάντησή του τότε με τον κ. Παπανδρέου πρότεινε πως καλύτερη λύση θα ήταν η επιστροφή στη δραχμή και η έξοδος από την ευρωζώνη παρά η προσφυγή στο ΔΝΤ.
Βέβαια, εφόσον η Ελλάδα αποδεχόταν το δάνειο από τη Ρωσία, σε συνδυασμό με τις προτεινόμενες από τους Ρώσους διευκολύνσεις στις αγορές πολεμικού υλικού από τις ρωσικές πολεμικές βιομηχανίες, τότε η Ρωσία θα εξελισσόταν σε προνομιακό εταίρο της Ελλάδας σε γεωπολιτικό επίπεδο, προκαλώντας, εκ των πραγμάτων, ρωγμές στη συνοχή της Δυτικής Συμμαχίας. Άλλωστε, είναι διδακτικό το παράδειγμα του πρώην πρωθυπουργού Κ. Καραμανλή, που το «άνοιγμά» του στη Ρωσία είχε μεγάλο πολιτικό κόστος για τον ίδιο και την κυβέρνησή του, που φαίνεται ότι δεν το αγνόησε ο Γ.Α. Παπανδρέου.
Δεύτερη απόπειρα δανεισμού της Ελλάδας από τη Ρωσία έγινε πρόσφατα. Με σχετική ερώτηση που κατέθεσαν στη Βουλή βουλευτές της ΝΔ ζητούν να μάθουν από τον πρωθυπουργό αν αληθεύει η πληροφορία ότι υπήρξε «αίτημα της ελληνικής κυβέρνησης για δάνειο ύψους δέκα (10) δισ. δολαρίων από τη Ρωσική Ομοσπονδία, προκειμένου να καταστεί εφικτή η μετάβαση σε εθνικό νόμισμα». Δηλαδή, κατά τους βουλευτές της ΝΔ, για 10 δισ. ευρώ δάνειο από τη Ρωσία, η Ελλάδα θα έφευγε από την ευρωζώνη, θα επέστρεφε στη δραχμή και, έτσι, θα απέφευγε τον οικονομικό στραγγαλισμό των δανειστών.
Για το θέμα αυτό, επικοινωνήσαμε με ανώτατο κυβερνητικό στέλεχος, που αποκάλυψε στο «Π» τα εξής: «Έξι κορυφαίοι υπουργοί, από τους οποίους οι δύο είναι ήδη πρώην, ο Ν. Κοτζιάς, ο Π. Λαφαζάνης, ο Π. Καμμένος, ο Ι. Δραγασάκης, ο Ν. Παππάς και η Ν. Βαλαβάνη, πρότειναν στον πρωθυπουργό, από τις πρώτες μέρες, να επιχειρήσει, βάσει ολοκληρωμένου σχεδίου, την ουσιαστική αναβάθμιση των ελληνορωσικών σχέσεων σε ευαίσθητους τομείς, όπως η οικονομία, ο τουρισμός, η ενέργεια και η ασφάλεια. Αυτά τα κυβερνητικά στελέχη υποστήριζαν ότι η Ρωσία, κυρίως, για λόγους γεωπολιτικής θα ήταν ένα ισχυρό στήριγμα της Ελλάδας, ένα… plan B, στην περίπτωση που οι συνομιλίες με τους εταίρους οδηγούνταν σε ναυάγιο και ήταν αναπόφευκτο το “Grexit”».
Με το πάθος ή την αφέλεια του νεοφώτιστου, πίστευαν ότι το άνοιγμα στη Ρωσία και ειδικά η συμφωνία για τους αγωγούς μεταφοράς ρωσικής ενέργειας, με την καταβολή μιας «προκαταβολής» που θα έφτανε ίσως τα 10 δισ. ευρώ, πιθανόν θα επέβαλλε αλλαγή πολιτικής στη Γερμανία και μία πιο συμφέρουσα συμφωνία για την Ελλάδα, στο πλαίσιο της ευρωζώνης.
Όμως, μετά την κατ’ ιδίαν συνάντηση που είχαν στην Αγία Πετρούπολη ο Βλ. Πούτιν και ο Α. Τσίπρας, ο εκπρόσωπος του Κρεμλίνου, όταν ρωτήθηκε εάν η Ελλάδα ζήτησε οικονομική βοήθεια από τη Ρωσία, απάντησε με τρία «όχι». «Νιετ, Νιετ, Νιετ», είπε χαρακτηριστικά ο Ντμίτρι Πεσκόφ, διαψεύδοντας ότι έγινε κάποια σχετική συζήτηση. Επίσης, κορυφαίος υπουργός της ρωσικής κυβέρνησης έκανε την πιο κατηγορηματική δήλωση, επισημαίνοντας: «Η μόνη λύση για την Ελλάδα είναι ο συμβιβασμός με τους δανειστές».
Ο πρωθυπουργός, Αλέξης Τσίπρας, δήλωσε: «Η Ελλάδα δεν είναι επαίτης να γυρνάει στις χώρες ζητώντας την επίλυση του χρηματοδοτικού της προβλήματος, για μια οικονομική κρίση, η οποία δεν αφορά μόνο την Ελλάδα, είναι ευρωπαϊκή. Δεν είναι ελληνικό το πρόβλημα, είναι ευρωπαϊκό. Στο ευρωπαϊκό πρόβλημα θα βρεθεί ευρωπαϊκή λύση». Είναι μια δήλωση του πρωθυπουργού, που ερμηνεύεται και ως αποδοκιμασία των υπουργών-συνεργατών του, που πρότειναν να βρεθεί λύση στο οικονομικό πρόβλημα των Ελλάδας, εκτός της ΕΕ, με χώρες αναφοράς τη Ρωσία και την Κίνα.
Τι προσέφερε η Γερμανία
Από την άλλη, ο υπουργός Οικονομικών της Γερμανίας, Β. Σόιμπλε, ήταν έτοιμος να προσφέρει στην ελληνική κυβέρνηση 50 δισ. ευρώ για να φύγει από την ευρωζώνη, όπως γράφει το «Euractiv» και εμμέσως επιβεβαίωσε ο Βαρουφάκης. Σύμφωνα με το δημοσίευμα, «ο Σόιμπλε υπέθεσε ότι με την αριστερή κυβέρνηση του ΣΥΡΙΖΑ θα ήταν πιο εύκολη η έξοδος της Ελλάδας από την ευρωζώνη, καθώς μία τέτοια κίνηση συνάδει με την ιδεολογία της Αριστεράς».
Ο Σόιμπλε δεν ανέφερε από πού θα προέρχονταν αυτά τα 50 δισ. ευρώ. Να προσθέσουμε ότι, στις 15 Σεπτεμβρίου 2011, στο τρίτο υπόγειο ενός μεσαιωνικού πύργου που ανήκει στο ξενοδοχείο Μonopol στο Βρότσλαβ της Πολωνίας, ο «επίμονος» Β. Σόιμπλε είχε ρωτήσει, παρουσία του Πολ Τόμσεν, τον τότε αντιπρόεδρο και υπουργό Οικονομικών Ευάγγελο Βενιζέλο: «Πόσα θέλετε για να φύγετε από την ευρωζώνη;». Όλα έχουν την «τιμή» τους, τελικά…
* Από την εφημερίδα Παρασκήνιο που κυκλοφόρησε το Σάββατο 25/07/2015.
