Του Φώτη Σιούμπουρα
Κανονικά η 13η Αυγούστου κάθε χρόνο θα έπρεπε να ορισθεί ως ημέρα μνήμης και να στήνεται μια τελετή, για να θυμόμαστε εμείς οι Ελληνες τους Ολυμπιακούς Αγώνες του 2004. Για να θυμόμαστε πως η μικρή μας χώρα, η γενέτειρα των Ολυμπιακών Αγώνων, ανέλαβε για δεύτερη φορά στην ιστορία της τη διεξαγωγή τους και το έφερε εις πέρας με επιτυχία. Κανονικά… Γιατί … ακανόνιστα, τι να θυμηθείς δέκα χρόνια μετά, και μάλιστα όταν του θριάμβου των Ολυμπιακών Αγώνων επακολούθησε το οικονομικό μας κραχ, το οποίο πολλοί συνδέουν με ό,τι έγινε τότε. Δέκα χρόνια μετά, και όχι μόνο δεν μάθαμε ακόμη πόσο μας στοίχισαν επακριβώς , πόσο δηλαδή εμείς οι Ελληνες φορολογούμενοι πληρώσαμε τα (περισσότερα από οποιαδήποτε άλλη χώρα που ανέλαβε τη διενέργεια Ολυμπιακών Αγώνων) υπερκοστολογημένα ολυμπιακά έργα και τις προπαρασκευαστικές πολυτέλειες ,αλλά τόσα χρόνια μετά και τα ολυμπιακά κτίρια σήμερα είτε έχουν ερημώσει, είτε χρησιμοποιούνται ως κέντρα κράτησης μεταναστών, είτε ενοικιάζονται για συναυλίες από δήμους και τοπικούς φορείς αντί ευτελούς τιμήματος, είτε χρησιμοποιούνται ως κέντρα διακίνησης ναρκωτικών και τέλεσης άλλων αξιόποινων κακουργηματικών πράξεων. Επρεπε πριν από μέρες να τραυματιστεί ο αθλητής καταδύσεων Μιχάλης Φαφαλής, όταν έσπασε στα δύο ο βατήρας στις πρώην αθλητικές εγκαταστάσεις του Αγίου Κοσμά, για να θυμηθούμε και να συζητήσουμε για την άθλια κατάσταση στην οποία βρίσκονται δέκα χρόνια μετά τα «ολυμπιακά έργα». Μακάρι, βεβαίως, το πρόβλημα να ήταν μόνο οι βατήρες. Και μακάρι να αφορούσε μόνο τις αθλητικές εγκαταστάσεις του Αγίου Κοσμά. Θα το είχε λύσει ο αρμόδιος υφυπουργός Αθλητισμού Γιάννης Αδριανός, ο οποίος «εν ριπή οφθαλμού» εκταμίευσε 60.000 ευρώ για να αγοραστούν τέσσερις νέες σανίδες για το κλειστό καταδυτήριο. Αφορά, όμως, όλες τις εγκαταστάσεις που παραμένουν εδώ και δέκα χρόνια στοιχειωμένες, για να μας θυμίζουν τα δισεκατομμύρια ευρώ που ξοδέψαμε για την κατασκευή τους. Αναξιοποίητα παραμένουν στην ουσία και τα ολυμπιακά ακίνητα, με πιο χαρακτηριστικό τον περιβάλλοντα χώρο στο Ολυμπιακό Στάδιο με τις παρεμβάσεις του Σ. Καλατράβα, που παραμένει κλειστός και για τις επισκέψεις τουριστών απαιτείται ειδική άδεια! Υπερσύγχρονα συστήματα παρακολούθησης, ελέγχου και πυρόσβεσης, που είχαν αγοραστεί το 2004, παραμένουν σε αποθήκες (όπως το C41) και δεν αξιοποιήθηκαν ούτε για την αντιμετώπιση των πυρκαγιών στην Πάρνηθα. Ευτυχώς απέμειναν η Αττική Οδός, το ΜΕΤΡΟ, το αεροδρόμιο και … Γιάννα Αγγελοπούλου. Για όλα αυτά ίσως αξίζει η τελετή μνήμης κάθε 13 Αυγούστου και όχι για τους Ολυμπιακούς Αγώνες, των οποίων η διοργάνωση, για να αρχίσουμε και από τα θετικά, από πολιτική άποψη έδωσε την ευκαιρία στην Ελλάδα να προβληθεί διεθνώς ως μια χώρα που είναι σε θέση να φέρει σε πέρας ένα εξαιρετικά δύσκολο εγχείρημα, το οποίο απαιτούσε υψηλή τεχνολογία και τεχνογνωσία, άριστη οργάνωση και υψηλό επαγγελματισμό. Η ανάδειξη αυτής της όψης της χώρας ήταν ένα σημαντικό επίτευγμα, καθώς μέχρι σήμερα η Ελλάδα ήταν γνωστή κυρίως για το ιστορικό παρελθόν της και τις ευκαιρίες για τουρισμό που προσέφερε.
Από οικονομικής άποψης, οι Ολυμπιακοί Αγώνες του 2004 προσέφεραν τις συνθήκες εκείνες που επιτρέπουν υψηλούς ρυθμούς ανάπτυξης, ακόμη και σε μια διεθνή περίοδο ύφεσης. Τα σημαντικότατα έργα υποδομής που έγιναν, η τεχνολογία που αποκτήθηκε, ο επιβαλλόμενος εκσυγχρονισμός του τρόπου λειτουργίας των δημόσιων και ιδιωτικών μονάδων σε σημαντικούς τομείς της οικονομίας, η υποχρέωση αναβάθμισης της ποιότητας των κάθε είδους παρεχόμενων υπηρεσιών και προϊόντων αποτελούν την τεράστια προστιθέμενη αξία που επέφεραν στην οικονομία της χώρας οι Ολυμπιακοί Αγώνες. Αλλά και σε ό,τι αφορά την κοινωνική πτυχή των Ολυμπιακών Αγώνων, η σημασία της διοργάνωσής τους είναι δεδομένη. Τα έργα που συντελέστηκαν σε περιοχές της Αττικής που μέχρι τη διοργάνωση των Αγώνων ήταν υποβαθμισμένες, η δημιουργία θέσεων εργασίας, τόσο για Ελληνες, όσο και για μετανάστες, η αξιοποίηση του επιστημονικού δυναμικού της χώρας, σε βαθμό πρωτόγνωρο για τα μέχρι τότε δεδομένα, η βελτίωση της ποιότητας ζωής των πολιτών μέσα από τα έργα που έγιναν και που είχαν ορίζοντα και μετά το πέρας των Αγώνων, η ενθάρρυνση της αθλητικής προσπάθειας, που επήλθε ως συνέπεια της διοργάνωσης του μεγαλύτερου παγκόσμιου αθλητικού γεγονότος, και η αναμενόμενη στροφή τμήματος της νεολαίας προς τον αθλητισμό, συνθέτουν την κοινωνική παράμετρο του όλου θέματος.
Η καταγραφή αυτών των θετικών παραμέτρων δεν αποσκοπεί, βεβαίως, στην απόκρυψηπροβληματικών πτυχών του εγχειρήματος. Η απορρόφηση σημαντικών πόρων, αλλά και η παραγωγική προσπάθεια της χώρας από το μητροπολιτικό κέντρο (έστω και με τη συμμετοχή των λεγόμενων ολυμπιακών πόλεων), η πίεση που δημιουργούσαν οι αμετάθετες προθεσμίες, οι αδικαιολόγητες καθυστερήσεις και οι «συμβιβασμοί» ως προς τη διαφάνεια και την προστασία του περιβάλλοντος, που επέδειξαν όλοι οι αρμόδιοι της τότε κυβέρνησης του Κ. Σημίτη, αποτελούν ορισμένες μόνο πηγές για προβληματισμό σχετικά με τις συνέπειες των Ολυμπιακών Αγώνων. Δέκα χρόνια μετά, και η κληρονομιά των πολυτελών και πανάκριβων εγκαταστάσεων που άφησαν πίσω τους οι Ολυμπιακοί Αγώνες του 2004 κατέληξεστον κάλαθο των αχρήστων .
Μαζί με τη φλόγα, έσβησε και κάθε ελπίδα αξιοποίησης των υποδομών που αντί να παραδοθούν στους πολίτες, όπως είχε προεκλογικώς υποσχεθεί ο Γιώργος Παπανδρέου, τα κέρδισε… η εγκατάλειψη! Ακόμη κι απ’ τα πρώτα χρόνια, του πλούτου και της ευημερίας, τα όποια σχέδια αξιοποίησης έμειναν στα χαρτιά, με τα ολυμπιακά ακίνητα να αποτελούν ακόμη και σήμερα μία αρκετά δαπανηρή υπόθεση όσον αφορά τη συντήρησή τους.
Σύμφωνα με στοιχεία της Εταιρείας Ακινήτων Δημοσίου (ΕΤΑΔ), στην οποία περιήλθαν ολυμπιακές εγκαταστάσεις μετά την απορρόφηση της Ολυμπιακά Ακίνητα, η συντήρηση μόνο τεσσάρων εκ των ολυμπιακών εγκαταστάσεων που παραμένουν αναξιοποίητες την τελευταία δεκαετία κόστισε περί τα 35 εκατ. ευρώ στους Ελληνες φορολογουμένους. Πρόκειται για τμήμα της συνολικής δαπάνης συντήρησης και αφορά μόνο το Ολυμπιακό Κέντρο του Μαρκόπουλου, το Ολυμπιακό Κωπηλατοδρόμιο του Σχινιά, το Ολυμπιακό Κέντρο στο Γουδή και την αντίστοιχη εγκατάσταση στο Γαλάτσι .
Σύμφωνα με τα στοιχεία που έχει παρουσιάσει η ΕΤΑΔ, το κόστος συντήρησης του Ιππικού Κέντρου στο Μαρκόπουλο ανήλθε σε 11,3 εκατ. ευρώ την περίοδο 2005 -2013, ενώ μόνο πέρυσι δαπανήθηκαν 478.000 ευρώ. Για τη συντήρηση του Κωπηλατοδρομίου στο Σχινιά δαπανήθηκαν την ίδια περίοδο 10,5 εκατ. ευρώ, 725.000 εκ των οποίων ξοδεύτηκαν πέρυσι. Για το Γουδή (όπου έχει παραχωρηθεί τμήμα της εγκατάστασης) το κόστος συντήρησης έφτασε τα 9,6 εκατ. ευρώ (384.000 ευρώ για το 2013). «Φθηνότερο», από πλευράς κόστους, αναδεικνύεται το Ολυμπιακό Κέντρο Γαλατσίου, το οποίο είχε παραχωρηθεί επί χρόνια σε ιδιώτη ο οποίος δεν κατάφερε τελικά να το αξιοποιήσει. Το συνολικό κόστος έφτασε τα 1,8 εκατ. ευρώ. Ωστόσο, η κοινοπραξία στην οποία είχε παραχωρηθεί το ακίνητο και αποχώρησε στα μέσα του 2013 ζητά με δικαστική προσφυγή από το Δημόσιο περί τα 20 εκατ. ευρώ.
Ακόμη και μετά από 10 χρόνιαπαραμένουν τα ερωτήματα για το εάν τελικά η διοργάνωση των Ολυμπιακών Αγώνων του 2004 ωφέλησε ή έβλαψε την ελληνική οικονομία.Το μόνο σίγουρο είναι πως η χώρα μας αποτελεί τον χειρότερο αποδέκτη της μεταολυμπιακής κληρονομιάς.
Εξωπραγματικές οι υπερκοστολογήσεις
Η ανακατασκευή του Ολυμπιακού Σταδίου κοστολογήθηκε με 3,9 εκατ. ευρώ και έφτασε στα 398,9 εκατ. ευρώ (αύξηση κατά 12.771%).
Μπορεί δέκα χρόνια μετά να μην έχει προσδιοριστεί επακριβώς το κόστος των Ολυμπιακών Αγώνων του 2004, ωστόσο η σημερινή κατάσταση της χώρας συνδέεται και με τις υπέρογκες δαπάνες που έγιναν για τη διεκπεραίωση των Ολυμπιακών Αγώνων. Αν και στον φάκελο διεκδίκησης ο προϋπολογισμός της διοργάνωσης ήταν 7,741 δισ. ευρώ, το κόστος τελικά εκτινάχθηκε στα ύψη. Ωστόσο, ακόμα και σήμερα το κόστος αποτελεί γρίφο που προσεγγίζεται μόνο με εκτιμήσεις, προερχόμενες από την Ελλάδα και το εξωτερικό, οι οποίες κινούνται ανάμεσα στα 11 και τα 30 δισ. ευρώ. Για παράδειγμα, σύμφωνα με τον διεθνή οίκο αξιολόγησης Standard and Poor’s, το κόστος αυτό κυμαίνεται κοντά στα 30 δισ. ευρώ. Ενδεικτικά αναφέρουμε ότι τον Δεκέμβριο του 2003 ο Ε. Βενιζέλος δήλωνε στη Βουλή ότι το κόστος των Ολυμπιακών Αγώνων ανήλθε στα 4,5 δισ. ευρώ, ενώ τον Αύγουστο του 2004 ο τότε υφυπουργός Οικονομικών Πέτρος Δούκας έκανε λόγο για 7 δισ. ευρώ, τον Νοέμβριο του ιδίου έτους για 8,9 δισ. ευρώ και τον Αύγουστο του 2005 η τότε αναπληρώτρια υπουργός Πολιτισμού Φάνη Πάλλη-Πετραλιά ανέβασε το κόστος στα 13 δισ.!
H ίδια, μάλιστα, έδωσε και έναν πίνακα πιστοποιήσεων για έργα που παρελήφθησαν από τον προκάτοχό της ως τον Φεβρουάριο και τα οποία παρουσίαζαν υπερβάσεις 522 εκατ. ευρώ ή 48,55%!
Σε έκθεση, δε, του υπουργείου Οικονομικών το 2005 αναφέρονται ενδεικτικά τα εξής:
Η ανακατασκευή του Ολυμπιακού Σταδίου το 1999 είχε κοστολογηθεί 3,9 εκατ. ευρώ. Το 2000 ανήλθε στα 8,8 εκατ. ευρώ, το 2001 στα 23,9 εκατ. ευρώ, το 2002 στα 241,5 εκατ. ευρώ (!), το 2003 στα 356, 4 εκατ. ευρώ και το 2004 στα 398,9 εκατ. ευρώ, έχοντας υπερκοστολογηθεί κατά 12.771%! Αντιστοίχως, το Καυτανζόγλειο της Θεσσαλονίκης, από 1,1 εκατ. ευρώ αρχικό κόστος το 1999, χρειάστηκε τελικά 66,8 εκατ. ευρώ για να οικοδομηθεί επαρκώς και να φιλοξενήσει τους ποδοσφαιρικούς αγώνες της ελληνικής Ολυμπιάδας, εμφανίζοντας κοστολογική υπέρβαση 6.073%.
Το Ολυμπιακό Στάδιο της Πάτρας, επί των ημερών Φούρα, από 1,1 εκατ. ευρώ κόστισε πέντε χρόνια αργότερα 44,1 εκατ. ευρώ, δηλαδή ποσοστιαία πρόσθετη δαπάνη 4.009%!
Η ανακατασκευή του Παναθηναϊκού Σταδίου, το οποίο ως αρχαιολογικός χώρος συντηρείται τακτικά και μόνιμα, υπερκοστολογήθηκε κατά 3.733%, ήτοι από αρχικώς εκτιμώμενη δαπάνη 300.000 ευρώ πληρώσαμε τελικά 11,2 εκατ. ευρώ παραπάνω. Ακόμη και για τις εγκαταστάσεις του Μοντέρνου Πένταθλου (Γουδή), ενώ ο αρχικός προϋπολογισμός του έργου ήταν 3,6 εκατ. ευρώ, τελικά το ελληνικό Δημόσιο έβαλε βαθιά το χέρι στην τσέπη, καταβάλλοντας 39,5 εκατ. ευρώ (απόκλιση 1.029%).
Το υπουργείο Οικονομικών, πάντως, μετά από έρευνα ανακοίνωσε το 2005 ότι το συνολικό ακαθάριστο κόστος ανήλθε στο ποσό των 8,5 δισ. ευρώ, συμπεριλαμβανομένων τόσο των δαπανών που καλύφθηκαν από το ελληνικό Δημόσιο (Τακτικός Προϋπολογισμός και Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων), όσο και των δαπανών της Οργανωτικής Επιτροπής «Αθήνα 2004», πρόεδρος της οποίας υπήρξε η κα Γιάννα Αγγελοπούλου.
Μελέτη,ωστόσο, των ερευνητών της Οξφόρδης Bent Flyvbjerg και Allison Stewart, που εξετάζει τις Ολυμπιάδες από το 1960 έως το 2012, επισημαίνει πως υπήρξαν υπερβάσεις κόστους σε ποσοστό 60% (σε πραγματικές τιμές) και 97% (σε ονομαστικές τιμές) στους Ολυμπιακούς της Αθήνας. Μάλιστα, όπως επισημαίνουν, η υπέρβαση κόστους και ο δανεισμός για τους Ολυμπιακούς συνέβαλαν στη μεγέθυνση της οικονομικής κρίσης από το 2007 και μετέπειτα.
Οι Ολυμπιακοί Αγώνες με όλα τα συμπαρομαρτούντα έργα είχαν προϋπολογιστεί να στοιχίσουν 4,6 δισ. ευρώ, ποσό το οποίο θα κατανεμόταν στους προϋπολογισμούς της τελευταίας τετραετίας. H κυβέρνηση Σημίτη, με τις καθυστερήσεις που ανέχθηκε και τις υπερβάσεις στα έργα που ενεθάρρυναν οι υπουργοί της, εκτόξευσε το κόστος σε απίθανα ύψη.
Μόνο την περίοδο 2002-2004, μέχρι την πτώση του από την εξουσία, στο υπουργικό σχήμα Σημίτη συμμετείχαν 13 συναρμόδιοι υπουργοί και υφυπουργοί για την εκτέλεση των ολυμπιακών έργων, τα οποία, φυσικά, παραδόθηκαν ημιτελή, με κορυφαία παραδείγματα τις ημικατασκευές στις εγκαταστάσεις του ΟΑΚΑ και την ανυπαρξία συστημάτων επικοινωνίας μεταξύ των αθλητικών κέντρων και των ραδιοτηλεοπτικών μεγάρων, εγκληματική ενέργεια που επέσυρε κατηγορίες «εσχάτης προδοσίας» σε βάρος των εργολάβων, καθώς, αν δεν «περνούσαν» τα «καλώδια», δεν θα μεταδίδονταν οι Αγώνες! Και αυτό το έργο ολοκληρώθηκε δύο εβδομάδες πριν από την έναρξή τους, με τα γνωστά μπλακ άουτ στην τελετή έναρξης!
Σπατάλες, «πολυτέλειες» και μισθοί-πρόκληση
Οι τελετές έναρξης και λήξης των Ολυμπιακών Αγώνων του 2004 κόστισαν 63.860.747,29 ευρώ, η σύμβαση των οποίων όχι μόνο είχε αρχίσει να εκτελείται προ της υποβολής της για έλεγχο αλλά ήδη ακόμα και προ της υπογραφής της! Σύμφωνα με δημοσιεύματα της εποχής, αλλά και μετέπειτα («Νέα», «Ελευθεροτυπία», REAL), τα οποία ουδέποτε διαψεύστηκαν, οι σπατάλες και οι «πολυτέλειες» που διέκριναν την προετοιμασία των Ολυμπιακών της Αθήνας δεν είχαν τελειωμό. Χαρακτηριστικά:
.Κατά τον έλεγχο των πιστωτικών καρτών που χορηγούνταν σε γενικούς διευθυντές, διευθυντές και μέλη του Δ.Σ. με σκοπό την αντιμετώπιση των επαγγελματικών εξόδων, το ποσό ανήλθε σε 513.326 ευρώ!
.Οι μισθοί που δίνονταν ήταν υπέρογκοι. Πέραν των μισθών υπήρχαν και «χρυσές» παροχές, όπως σε ένα άτομο το οποίο πληρωνόταν 31.000 ευρώ υπήρχαν και έξοδα μετακίνησης, διαμονής και διατροφής.
.Της… τρελής γινόταν και με τις δεξιώσεις, τα coffee break και τις εκδηλώσεις με κοκτέιλ, οι οποίες είχαν ανατεθεί σε εταιρεία χωρίς να προκύπτει πως κλήθηκαν κι άλλες εταιρείες!
Το «πάρτι» έχει και συνέχεια: Δεκαέξι υπάλληλοι που αποσπάστηκαν από το Δημόσιο στην «Αθήνα 2004» Α.Ε. το 2003, το 75% από αυτούς εισέπραξε αποδοχές ως και 85,95 % αυξημένες σε σχέση με εκείνες της οργανικής τους θέσης, ενώ τρεις εξ αυτών είχαν αυξημένες αποδοχές κατά 154,52%, 459,83% και 465,79% αντίστοιχα σε σχέση με την οργανική τους θέση! Ακόμα ένα σκανδαλώδες ποσό αφορά στην αμοιβή του δικηγορικού γραφείου με το οποίο συνεργάστηκε η εταιρεία, αφού έγινε συμφωνία για 180 ευρώ ανά ώρα απασχόλησης, με ανώτατο όριο τις 2.300 ώρες. Με την επέκταση μάλιστα της σύμβασης, το δικηγορικό γραφείο έλαβε συνολικά 843.000 ευρώ!
Ο έλεγχος που έγινε στις πιστωτικές κάρτες που χορηγούνταν σε γενικούς διευθυντές, μέλη Διοικητικού Συμβουλίου και… παρατρεχάμενους ήταν αποκαλυπτικός. Ο καθένας από αυτούς είχε δικαίωμα να χρεώσει την πιστωτική του κάρτα με ποσό από 8.211 ευρώ έως και 24.994 ευρώ τον χρόνο, ανάλογα με τη θέση του. Ολοι σχεδόν είχαν ξεπεράσει το όριο, φτάνοντας συνολικά τις 51.3326 ευρώ, αγοράζοντας για τον εαυτό τους ή για αιθέριες υπάρξεις πανάκριβα δώρα.
Η οργανωτική επιτροπή «Αθήνα 2004» κάλυπτε και μέρος του μισθώματος των σπιτιών που έμεναν τα στελέχη. Ετσι, πλήρωνε νοίκι για μονοκατοικία στη Φιλόθεη που έμενε υψηλόβαθμο στέλεχος το ποσό των 2.935 ευρώ τον μήνα περά από την αμοιβή του. Η γαλαντόμος οργανωτική επιτροπή «Αθήνα 2004» πλήρωσε για νοίκι κατοικίας στο Καστρί συμβούλου σε θέματα σχεδίασης και εφαρμογής του προγράμματος ασφάλειας των Ολυμπιακών Αγώνων το ποσό των 4.000 τον μήνα για τον πρώτο χρόνο, δίνοντας άλλα 400 ευρώ για την ανανέωση του ενοικίου. Το σκανδαλώδες είναι ότι ο ίδιος άνθρωπος πήρε για τις συμβουλές του 1.300.000 ευρώ.
Η οργανωτική επιτροπή «Αθήνα 2004» χρυσοπλήρωνε τα στελέχη της που, σημειωτέον, τα προσελάμβανε απευθείας, χωρίς προκήρυξη.
.Στελέχη με μισθούς από 31.000 ευρώ έως και 117.388 ευρώ έπαιρναν επιπλέον χρήματα για διαμονή, διατροφή κινητά τηλεφωνά και μετακίνηση. Τα έξοδα μετακίνησης των εταιρικών αυτοκινήτων στη διάρκεια των ολυμπιακών αγώνων έφτασαν τα 4.668.292 ευρώ.
.Δικηγόρος πήρε 132.000 ευρώ για να δίνει συμβουλές για ενάμιση χρόνο, ενώ δικηγορικό γραφείο πήρε συνολικά 843.000 ευρώ για τη νομική υποστήριξη της διεύθυνσης τελετών έναρξης και λήξης των Ολυμπιακών Αγώνων, συν 180 ευρώ για την κάθε ώρα υπερωρίας.
.Ελληνίδα ήρθε από το εξωτερικό που έμενε μόνιμα για να συντονίζει τους λαμπαδηδρόμους με μισθό το μήνα 4.200 ευρώ, αεροπορικά εισιτήρια για τη χώρα που κατοικούσε πριν προσληφθεί και άλλες 4.000 ευρώ για την κάλυψη βασικών αναγκών διαβίωσης στη χώρα μας. Η έρευνα της επιτροπής έδειξε ότι ήταν μόνιμος κάτοικος Καλλιθέας…
Ο κάθε Ελληνας έδωσε 844 ευρώ
Σύμφωνα με στοιχεία που κατατέθηκαν στη Βουλή τον Ιούνιο του 2011:
• Ο κάθε Αυστραλός έδωσε για τους αγώνες του Σίδνεϊ το 2000 το ποσό των 75 ευρώ.
• Ο κάθε Έλληνας έδωσε τουλάχιστον 844 (!) ευρώ, λόγω «εξωπραγματικών υπερκοστολογήσεων έργων το 2004».
• Στην Ατλάντα το 1996, που έγινε και βομβιστικό χτύπημα κατά τη διάρκεια των Ολυμπιακών Αγώνων, η ασφάλεια για κάθε αθλητή κόστισε 9,7 ευρώ και για κάθε θεατή 7,8 ευρώ.
• Το κόστος αυτό εκτινάχθηκε στην Αθήνα, εν μέρει λόγω των Δίδυμων Πύργων και της Μαδρίτης, σε 107,5 ευρώ για την ασφάλεια κάθε θεατή και 213 ευρώ για κάθε αθλητή!
.Στο Λονδίνο για τους Ολυμπιακούς Αγώνες του 2012 δαπανήθηκαν 11,5 δισ. ευρώ για στάδια και εγκαταστάσεις που θα κοσμούν το «Νησί» τις επόμενες δεκαετίες και αποτελούν ήδη φυτώρια δημιουργίας εκατοντάδων χιλιάδων νέων αθλητών. Στην Αθήνα δαπανήθηκαν πολύ περισσότερα δισ. ευρώ για Αγώνες που διενεργήθηκαν 8 χρόνια νωρίτερα.
Με ρυθμούς χελώνας η αξιοποίηση των εγκαταστάσεων
Με ρυθμούς χελώνας προχωρούν εδώ και δέκα χρόνια οι διαδικασίες για την αξιοποίηση των ολυμπιακών εγκαταστάσεων. Το Ταμείο Ιδιωτικοποιήσεων (ΤΑΙΠΕΔ) έχει δημοσιεύσει την προκήρυξη για την αξιοποίηση του Ιππικού Κέντρου στο Μαρκόπουλο και του Ολυμπιακού Κέντρου Γαλατσίου, ενώ αναμένεται να ξεκινήσει η διαδικασία για Σχινιά και Γουδή.
Οπως ανέφερε σε σχετική ανακοίνωση, τα δύο ολυμπιακά ακίνητα που μεταβιβάστηκαν πρόσφατα στο ΤΑΙΠΕΔ «επί δέκα έτη υποαξιαποιούνται ή έχουν εγκαταλειφθεί», τονίζοντας πως στόχος είναι η μακροχρόνια παραχώρηση και διατήρηση των αθλητικών χρήσεων των δύο ακινήτων, «ώστε να δημιουργηθούν σύγχρονες αθλητικές υποδομές που θα συμβάλουν άμεσα στη βελτίωση της ποιότητας της ζωής των πολιτών». Το ΤΑΙΠΕΔ τονίζει πως η αξιοποίηση αυτή θα είναι επωφελής όχι μόνο λόγω του προσδοκώμενου οικονομικού ανταλλάγματος αλλά και γιατί θα απαλλάξει το Δημόσιο από τα υψηλά κόστη συντήρησης.
Το Ολυμπιακό Κέντρο Γαλατσίου διαθέτει οικοπεδική έκταση 91 στρεμμάτων και το αθλητικό συγκρότημα συνολικής επιφάνειας 36.000 τετραγωνικών μέτρων. Σύμφωνα με το ΤΑΙΠΕΔ, «το ακίνητο είναι κατάλληλο για χρήσεις αθλητισμού, πολιτισμού, αναψυχής, εκπαίδευσης και ενημέρωσης σε συνδυασμό με ήπιες εμπορικές χρήσεις».
Συνολικά η κατασκευή των ολυμπιακών εγκαταστάσεων που μεταβιβάστηκαν στο ΤΑΙΠΕΔ κόστισε περισσότερα από 700 εκατ. ευρώ. Πρόκειται για τις υποδομές:
.Ολυμπιακό Κέντρο Κωπηλασίας-Κανό Καγιάκ
.Ολυμπιακό Κέντρο Ιστιοπλοΐας στον Αγιο Κοσμά
.Ολυμπιακό Συγκρότημα Ελληνικού
.Ολυμπιακές Εγκαταστάσεις Baseball, Softball, Hockey και έργα υποδομής και ανάπλασης στο Ολυμπιακό Συγκρότημα του Ελληνικού
.Ολυμπιακές Εγκαταστάσεις Καλαθοσφαίρισης, Χειροσφαίρισης και Ξιφασκίας στο Ολυμπιακό Συγκρότημα του Ελληνικού
.Ολυμπιακό Κέντρο Κανόε-Σλάλομ
.Ολυμπιακό Κέντρο Γαλατσίου
Μετά από ιδιαίτερα χρονοβόρα διαγωνιστική διαδικασία, η αξιοποίηση του Ελληνικού εισέρχεται στην τελική ευθεία για την ανάπλασή του. Το επενδυτικό σχέδιο της Lamda Development αλλάζει άρδην την εικόνα του παραλιακού μετώπου, καθ’ όλη την έκταση του πρώην αεροδρομίου, που σήμερα έχει μεταμορφωθεί σεκέντρο αστέγων! Η ανάπλαση προβλέπει, μεταξύ άλλων, την κατασκευή 3-4 εμβληματικών κτηρίων, την αναβάθμιση του παραλιακού μετώπου με τη δημιουργία αμμώδους παραλίας μήκους ενός χιλιομέτρου και πλάτους 50μ., τη δημιουργία μαρίνας για την εξυπηρέτηση μικρών σκαφών, και την κατασκευή ενυδρείου διεθνών προδιαγραφών.
Παράλληλα, σύμφωνα με τον προγραμματισμό, προβλέπεται η δημιουργία Μητροπολιτικού Πάρκου μεγέθους όσο 15 Εθνικοί Κήποι, καθώς και η κατασκευή πάρκου οικοκαλλιέργειας, εκθεσιακών χώρων, πεζόδρομων και ποδηλατόδρομων μήκους 100 χλμ., θεματικού πάρκου με θέμα τη μυθολογία και αθλητικών χώρων. Αυτά είναι μόνο μερικά από τα έργα που πρόκειται να γίνουν στο πρώην αεροδρόμιο του Ελληνικού, τα οποία θα δημιουργήσουν έναν εσωτερικό και διεθνή προορισμό υψηλής αισθητικής. Με την έναρξη των εργασιών, αναμένεται να δημιουργηθούν 10.000 θέσεων εργασίας, οι οποίες θα ανέλθουν μακροπρόθεσμα σε 50.000.
Η παράκτια περιοχή, πάντως, από το Φάληρο έως το Σούνιο, στην οποία βρίσκονται και ολυμπιακές εγκαταστάσεις, αναμένει την αναβάθμιση-αξιοποίησή της, η οποία θα γίνει από το Παράκτιο Αττικό Μέτωπο, αμέσως μόλις επιλυθούν τα προβλήματα σχετικά με τις μεταβιβάσεις και τις παραχωρήσεις.
Καταγγελίες βουλευτών για απευθείας αναθέσεις και πολυτελείς δεξιώσεις
Στο στόχαστρο υπουργοί του ΠΑΣΟΚ και η Γιάννα Αγγελοπούλου
Βουλευτές από όλα τα κόμματα, εκτιμώντας ότι οι Ολυμπιακοί Αγώνες του 2004 εξελίχθηκαν σε ένα πάρτι δισεκατομμυρίων που καταχρέωσε τον προϋπολογισμό και τους φορολογούμενους και ευθύνεται σε μεγάλο βαθμό για τη σημερινή κρίση, έχουν ζητήσει κατά καιρούς να πέσει φως στην «υπόθεση του κόστους» και της μαύρης τρύπας μισού δισ. ευρώ, που κάλυψε ο κρατικός προϋπολογισμός. Στο στόχαστρο βρέθηκαν κυρίως οι υπουργοί της κυβέρνησης του Κ. Σημίτη, που διαχειρίστηκαν τα κονδύλια, αλλά και η πρόεδρος του «Αθήνα 2004» Γιάννα Αγγελοπούλου. Πολλοί βουλευτές από τη Νέα Δημοκρατία διαμήνυσαν ότι δεν μπορεί να μείνουν χωρίς διερεύνηση οι καταγγελίες για υπερκοστολογήσεις και σπατάλες στην προετοιμασία και την τέλεση των Ολυμπιακών Αγώνων, καθώς ορισμένες εκτιμήσεις ανεβάζουν το συνολικό κονδύλι στα 30 δισ. ευρώ.
«Λείπουν πολλά εκατομμύρια, έγιναν φοβερές σπατάλες σε δεξιώσεις, σε ενοικιάσεις αυτοκίνητων με απευθείας αναθέσεις, δεν είναι ούτε της κα Αγγελοπούλου, ούτε δικά μου τα χρήματα» ανέφερε χαρακτηριστικά ο βουλευτής της ΝΔ Αδωνις Γεωργιάδης.
Ακόμη και από το ΠΑΣΟΚ, που ήταν στην εξουσία μέχρι το 2004, όταν γινόταν η προετοιμασία των Αγώνων, ζήτησαν να πέσει φως στη σκανδαλώδη εκτόξευση του κόστους. Στελέχη όπως ο Λεωνίδας Γρηγοράκος και ο Γιώργος Ντόλιος έχουν ζητήσει με δημόσιες δηλώσεις τους να διερευνηθεί σε βάθος η υπόθεση.
«Δεκάδες μεγάλα έργα που σήμερα είναι εγκαταλελειμμένα κόστισαν 10 και 20 φορές πάνω από τον αρχικό τους προϋπολογισμό.Ομως κανείς δεν έδωσε μέχρι σήμερα εξηγήσεις για όλη αυτή τη σπατάλη», είπαν οι δύο βουλευτές.
Να διερευνηθεί με ακρίβεια το κόστος και η οικονομική διαχείριση που έγινε, ζήτησαν επίσης στελέχη και από τη Δημοκρατική Αριστερά.«Επισήμως έχει ανακοινωθεί ότι το κόστος των Ολυμπιακών Αγώνων ήταν 8,5 δισ. ευρώ, δηλαδή αυξήθηκε πάνω από 4 φορές σε σχέση με τον αρχικό προϋπολογισμό, που ήταν 2 δισ. Ομως ανεπίσημες εκτιμήσεις για το σύνολο των δαπανών που περιλαμβάνουν και έργα τα οποία έγιναν με αφορμή τους Αγώνες ανεβάζουν τη “λυπητερή” στα 30 δισ. ευρώ» τόνισε ο ανεξάρτητος (πρώην βουλευτής της ΔΗΜΑΡ) Γρ. Ψαριανός.
Ο ΣΥΡΙΖΑ έχει ζητήσει με ερώτηση του προέδρου του και κορυφαίων στελεχών την σε βάθος εξέταση της υπόθεσης. «Δυστυχώς οι Ολυμπιακοί Αγώνες έχουν σημαντικό μερίδιο ευθύνης για τα σημερινά χάλια της χώρας και για το πρόβλημα της υπερχρέωσης», τόνισε ο βουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ Π. Λαφαζάνης, ενώ ο Π. Μελάς από τους Ανεξάρτητους Ελληνες επισήμανε ότι: «Η οικονομία έφτασε εκεί που έφτασε λόγω της διαχρονικής σπατάλης στο δημόσιο χρήμα».
«Φούσκωσαν» το χρέος οι Ολυμπιακοί Αγώνες
Δεν μπορεί να είναι άσχετο το γεγονός ότι ο δανεισμός της χώρας, από 43 δισ. ευρώ που ήταν την περίοδο 2001-2004, εκτοξεύθηκε, με ευθύνη κυρίως της κυβέρνησης Κ. Σημίτη, στα 186 δισ. ευρώ την πενταετία 2005-2009, γεγονός που οφείλεται στις υπέρογκες υποχρεώσεις που δημιουργήθηκαν από τους Ολυμπιακούς Αγώνες της Αθήνας, οι οποίες άρχισαν να «σκάνε», αφού δεν μπορούσαν να καλυφθούν από τα έσοδα των προϋπολογισμών, με αποτέλεσμα να «φουσκώσει» το χρέος της χώρας.
«Μα είναι δυνατόν οι Ολυμπιακοί Αγώνες να ευθύνονται για τα ελλείμματα των προϋπολογισμών από το 2005 και μετά, που έχουν φέρει τη χώρα στο χείλος της αβύσσου;», αναρωτιούνται κάποιοι. Η απάντηση προκύπτει από μια απλή ανάγνωση των δημοσιονομικών στοιχείων, η οποία αποκαλύπτει ότι την πενταετία 2005-2009 καταβλήθηκαν περίπου 230 δισ. ευρώ σε τόκους και χρεωλύσια για δάνεια που έγιναν λίγο πριν από την Ολυμπιάδα της Αθήνας.
«Καμπανάκι» από Σάμαρανκ
Το «καμπανάκι» του Χουάν Αντόνιο Σάμαρανκ «σήμανε» τον κίνδυνο στον τότε πρωθυπουργό Κ. Σημίτη, o οποίος, κατά την αναζήτηση των αιτίων της καθυστέρησης στην υλοποίηση των ολυμπιακών έργων, αλλά και των προσώπων εκείνων που στο εξής θα χειρίζονταν αποτελεσματικά την υπόθεση της Ολυμπιάδας, κατέληξε στην τότε επικεφαλής της επιτροπής διεκδίκησης των Αγώνων, Γιάννα Αγγελοπούλου-Δασκαλάκη. Στο πλαίσιο αυτό, παραιτείται στις 22 Μαΐου του 2000 η αντιπρόεδρος της επιτροπής, Νίκη Τζαβέλα, ενώ ακολουθούν ο διευθύνων σύμβουλος της επιτροπής, Κώστας Μπακούρης, τον οποίο η Ν. Τζαβέλα φωτογραφίζει ως υπεύθυνο για τις καθυστερήσεις, αλλά και τα υπόλοιπα μέλη της εκτελεστικής επιτροπής. Στη θέση τους η Γ. Αγγελοπούλου τοποθετεί τους Πέτρο Συναδινό, Γιώργο Λιάσκα, Μάρτον Σίμιτσεκ και Σπύρο Καπράλο.
