Σε διαφημιστική καμπάνια ετοιμάζεται να καταφύγει το υπουργείο Δικαιοσύνης, για να πείσει τους κρατουμένους –που μπορούν να φορέσουν το « βραχιολάκι»– να εξοικειωθούν με την ιδέα της ηλεκτρονικής επιτήρησης και να αφήσουν τα κελιά των φυλακών για τη ζεστασιά του σπιτιού τους.
Είναι άλλωστε παγκόσμια πρωτοτυπία το γεγονός ότι ένα μέτρο που παγκοσμίως αποτελεί τον πιο διαδεδομένο τρόπο αποφυλάκισης κρατουμένων, στην Ελλάδα, εδώ και σχεδόν έναν χρόνο που ξεκίνησε η εφαρμογή του, το έχουν επιλέξει μόνο έξι κρατούμενοι των ελληνικών φυλακών και πλέον το φορούν μόνο δύο!
Έτσι, λοιπόν, με ένα φυλλάδιο που αναμένεται να διανεμηθεί στις φυλακές, αλλά και με μία «ζωντανή» παρουσίαση του ειδικού αυτού μέσου στον Κορυδαλλό, το υπουργείο Δικαιοσύνης επιχειρεί να ξεπεράσει τους φόβους ή τις αντιρρήσεις των κρατουμένων που, σύμφωνα με τον νόμο, έχουν το δικαίωμα να φορέσουν «βραχιόλι», ώστε να αποσυμφορηθούν τα ήδη γεμάτα σωφρονιστικά καταστήματα της χώρας.
Θα το καταφέρει; Το φυλλάδιο που παρουσιάζει το υπουργείο τυπώθηκε από το Εθνικό Τυπογραφείο και αποτελεί έναν οδηγό προς ναυτιλλομένους, αφού γραμμή-γραμμή εξηγεί ποιος υπόδικος ή κατάδικος μπορεί να φορέσει το ηλεκτρονικό «βραχιόλι», πώς λειτουργεί, πώς μπορεί να το ζητήσει και πώς… παρακολουθείται. Εάν και ο νόμος για την επιτήρηση εξ αποστάσεως προβλέφθηκε το 2013 και με Προεδρικό Διάταγμα του 2014 ορίστηκε η πιλοτική εφαρμογή του σε συγκεκριμένους υπόδικους ή κατάδικους, εντούτοις μέχρι σήμερα το έχουν «προβάρει» μόνον… έξι! Η εφαρμογή πήρε σάρκα και οστά τον Μάιο του 2015 και από τότε το φόρεσαν τέσσερις υπόδικοι και δύο φοιτητές, ένας υπόδικος και ένας κατάδικος, μεταξύ των οποίων μία γυναίκα.
Γιατί το φοράνε μόλις δύο;
Από αυτούς, σήμερα, το φορούν μόνο δύο! Τι φταίει και οι κρατούμενοι δεν το προτιμούν; Είναι το κόστος που πρέπει να επωμιστεί ένας κρατούμενος, το οποίο ωστόσο το αναλαμβάνει το κράτος εάν διαπιστωθεί ότι ο ίδιος έχει οικονομική αδυναμία; Είναι το γεγονός ότι πρέπει να δηλώσει μία μόνιμη κατοικία και πολλοί δεν έχουν ή το ότι είναι απαραίτητη η χρήση σταθερής τηλεφωνικής γραμμής; Ή μήπως οι δικαστές είναι ακόμη «παγωμένοι» στην εφαρμογή αυτού του μέτρου, φοβούμενοι ότι κάποιοι μπορεί να αποδράσουν; Δεν είναι λίγοι πάντως εκείνοι που υποστηρίζουν ότι το μέτρο έχασε… πόντους εξαιτίας του νομοθετήματος που είχε ψηφιστεί την ίδια περίοδο και έδινε τη δυνατότητα για αποφυλακίσεις πολλών κρατουμένων.
Θέλουν ελεύθερη μετακίνηση
Εκείνη τη χρονική στιγμή δόθηκε η δυνατότητα αποφυλάκισης εκατοντάδων κρατουμένων, με αποτέλεσμα να επιδιώκεται η ένταξη σε αυτό το νομοθέτημα και όχι το «βραχιόλι». Και γιατί άλλωστε κάποιος να μην κυκλοφορεί ελεύθερος, εάν έχει τη δυνατότητα, αλλά να είναι αναγκασμένος να ζει φυλακισμένος στο σπίτι του; Το φυλλάδιο που θα κυκλοφορήσει στις φυλακές δίνει στους υποψήφιους χρήστες της εφαρμογής τεχνικές πληροφορίες για το «βραχιολάκι», το κόστος του, ακόμη και για το πόσο… λεπτομερής είναι η επιτήρηση.
Το υπουργείο Δικαιοσύνης ολοκλήρωσε την «έρευνα» που έκανε σε όλα τα σωφρονιστικά καταστήματα, ζητώντας στατιστικά στοιχεία για τα αιτήματα που έγιναν από την πλευρά των κρατουμένων, προκειμένου να φορέσουν ηλεκτρονικό «βραχιόλι».
Τα αποτελέσματα ήταν αποκαρδιωτικά, αφού προκύπτει ότι μέχρι τον Μάρτιο του 2016 έγιναν μόνο δέκα αιτήματα, από τα οποία δεκτά έγιναν τελικώς δύο. Τα μέχρι τώρα νομοθετήματα προβλέπουν ότι το «βραχιόλι» μπορεί να ζητηθεί σε όλα τα στάδια μιας ποινικής διαδικασίας. Από την ανάκριση και την αποφυλάκιση υπό όρους, μέχρι και τις εκπαιδευτικές άδειες. Εξαιρεί, ωστόσο, μεγάλες ομάδες κρατουμένων οι οποίοι εμπλέκονται σε ανθρωποκτονίες, βιασμούς, τρομοκρατικές πράξεις, πορνογραφία, αλλά και στο αδίκημα της εσχάτης προδοσίας.
Το υπουργείο Δικαιοσύνης έχει πραγματοποιήσει ενημερωτικές ημερίδες σε τρία μεγάλα δικαστήρια της χώρας, στην Αθήνα, στον Πειραιά και στη Θεσσαλονίκη, ενώ προ ημερών ο Ν. Παρασκευόπουλος ζήτησε από την πρόεδρο και την εισαγγελέα του Αρείου Πάγου να αναθερμάνουν την υπόθεση «βραχιολάκι» στέλνοντας… ραβασάκια για τις νομοθετικές εξελίξεις στο θέμα (Ν. 4356/2015) σε όλες τις δικαστικές Αρχές της χώρας. Με τον τελευταίο νόμο διευρύνθηκε το πεδίο εφαρμογής του μέτρου, κυρίως σε επιμέρους περιπτώσεις υποδίκων, αλλά και σε άλλες περιπτώσεις.
Οι υπόδικοι για εγκλήματα
Συγκεκριμένα, ηλεκτρονική επιτήρηση εφαρμόζεται πλέον και σε υπόδικους για εγκλήματα, η ανάκριση των οποίων υπάγεται στην αρμοδιότητα των Πρωτοδικείων Πειραιώς και Θεσσαλονίκης, οι οποίοι κατοικούν στην Αττική ή τη Θεσσαλονίκη. Συμπεριλαμβάνονται εδώ και όσοι είναι υπόδικοι ή κατάδικοι φοιτητές και σπουδαστές Ανώτατων Εκπαιδευτικών Ιδρυμάτων που εδρεύουν στην Αττική, στους οποίους δύναται να χορηγηθεί εκπαιδευτική άδεια με «βραχιολάκι».
Παράλληλα, έγιναν συζητήσεις και με την εταιρεία η οποία θα παραδίδει και θα τοποθετεί στο πόδι του κρατουμένου το ειδικό αυτό μέσο, ώστε να διερευνηθεί εάν υπάρχουν τεχνικές βελτιώσεις που μπορούν να γίνουν, ενώ πηγές του υπουργείου Δικαιοσύνης δεν αποκλείουν και νομοθετικές αλλαγές, προκειμένου να διευρυνθεί η εφαρμογή του μέτρου.
του Παναγιώτη Στάθη
Το άρθρο δημοσιεύθηκε με την έντυπη έκδοση της εφημερίδας Παρασκήνιο το Σάββατο 22/10
