Η Τουρκία, αξιοποιώντας το πολιτικό χάος, θέτει επισήμως και για μία ακόμη φορά θέμα θαλάσσιων συνόρων στο Αιγαίο. Με μια πρωτοφανή δήλωση, που δυναμιτίζει τις ελληνοτουρκικές σχέσεις, ο εκπρόσωπος του τουρκικού ΥΠΕΞ δήλωσε: «Μεταξύ Τουρκίας και Ελλάδας υπάρχει σειρά αλληλένδετων προβλημάτων στο Αιγαίο.
του Χρήστου Καπούτση
Το γεγονός ότι μεταξύ Τουρκίας και Ελλάδας δεν υπάρχουν θαλάσσια σύνορα που να έχουν οριοθετηθεί με μια ισχύουσα διεθνή συμφωνία συμπεριλαμβάνεται μεταξύ αυτών των προβλημάτων. Διατηρούμε τη στάση μας αναφορικά με τα θέματα αυτά».
Το εύλογο ερώτημα που προκύπτει από αυτή την ακραία επιθετική δήλωση του τουρκικού υπουργείου Εξωτερικών είναι μήπως αποτελεί μεθοδευμένη επιδείνωση των ελληνοτουρκικών σχέσεων, λόγω της πολύ σοβαρής εσωτερικής κρίσης στην Τουρκία. Διότι ο ισχυρισμός πως η Τουρκία δεν αναγνωρίζει θαλάσσια σύνορα στο Αιγαίο σημαίνει ότι η Τουρκία δεν αναγνωρίζει την ύπαρξη Αποκλειστικής Οικονομικής Ζώνης (ΑΟΖ), όπως αυτή προσδιορίζεται από το Δίκαιο της Θάλασσας, ότι δεν αναγνωρίζει το υφιστάμενο νομικό και κυριαρχικό καθεστώς στο Αιγαίο, δηλαδή 12 ν.μ. ελληνικός εναέριος χώρος, ότι δεν αναγνωρίζει το δικαίωμα στις ελληνικές Ένοπλες Δυνάμεις να προβαίνουν σε αποστολές έρευνας και διάσωσης στο μισό τουλάχιστον Αιγαίο και ότι σε δεκάδες νησιά του Αιγαίου δεν έχει αναγνωριστεί η εθνική τους ταυτότητα, καθώς, όπως υποστηρίζει η Τουρκία, τα έχει υφαρπάξει παρανόμως η Ελλάδα.
Άρα, η Τουρκία αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο, ως μήνυμα και απειλή, αποκατάστασης των ορίων της ελληνοτουρκικής «συν-οριογραμμής» και επίλυσης της «εκκρεμότητας» της εθνικής κυριαρχίας αρκετών νησιών του Αιγαίου.
Μάλιστα, το τουρκικό υπουργείο Εξωτερικών υπενθύμισε τη Συμφωνία του Ελσίνκι, όπου για πρώτη φορά αναφέρεται ότι υπάρχουν «συνοριακές διαφορές» ανάμεσα σε Ελλάδα και Τουρκία («η επίλυση κάθε εκκρεμούς “συνοριακής διαφοράς” μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας μπορεί να διευθετηθεί ενώπιον του Διεθνούς Δικαστηρίου της Χάγης»).
Ψύχραιμη και τεκμηριωμένη ήταν η απάντηση του ελληνικού υπουργείου Εξωτερικών, υπό την καθοδήγηση του ΥΠΕΞ, Π. Μολυβιάτη. Ο εκπρόσωπος του υπουργείου Εξωτερικών, Κωνσταντίνος Κούτρας, δήλωσε: «Δεν είναι κατανοητή η πρόσφατη τοποθέτηση του εκπροσώπου του τουρκικού υπουργείου Εξωτερικών περί μη ύπαρξης οριοθετημένων θαλάσσιων συνόρων μεταξύ της Ελλάδας και της Τουρκίας. Τα σύνορα αυτά είναι σαφώς καθορισμένα επί τη βάσει ισχυουσών διεθνών συμφωνιών (Συνθήκη Λωζάννης του 1923, Πρωτόκολλο Αθηνών του 1926, ιταλο-τουρκική Συμφωνία και Πρωτόκολλο του 1932). Οι Συμφωνίες αυτές είναι, βεβαίως, ισχυρές και δεσμεύουν την Τουρκία και, επομένως, οι όποιες εν προκειμένω αμφισβητήσεις της είναι νομικά αβάσιμες και αντίκεινται στο διεθνές Δίκαιο».
Μεταναστευτικό και κρατικά σύνορα
Η αναμενόμενη προσπάθεια «εξαγωγής» της εσωτερικής πολιτικής κρίσης της Τουρκίας στις γειτονικές χώρες (Ελλάδα, Κύπρος) αποτελεί αντίδραση της ισλαμικής κυβέρνησης των Ερντογάν – Νταβούτογλου, λόγω του εκρηκτικού προβλήματος που αντιμετωπίζει με τους Κούρδους, αλλά και εξαιτίας των συνεπειών των ατυχών επιλογές της τουρκικής διπλωματίας στο θέμα της Συρίας και των τζιχαντιστών του ISIS. Πρόκειται για επιλογές, που συνέβαλαν στην ανθρωπιστική, πολιτιστική και πολιτισμική κρίση στην ευρύτερη περιοχή της Μέσης Ανατολής και της Ανατολικής Μεσογείου και προκάλεσαν εκατόμβη θυμάτων και ανεξέλεγκτες μεταναστευτικές ροές καταδιωκόμενων και δυστυχούντων συνανθρώπων μας από τις εμπόλεμες περιοχές.
Η Τουρκία δεν πρόκειται να αποφύγει τη στρατιωτική εμπλοκή της στις κουρδικές περιοχές, είτε εντός, είτε νοτίως της χώρας. Όμως, η εμπλοκή της Τουρκίας δεν αφορά μόνο τους Κούρδους, τη Συρία και το Ιράκ, αλλά γεωστρατηγικά ενδιαφέρει το Ιράν, τη Σαουδική Αραβία, το Ισραήλ και, ιδιαίτερα, τις ΗΠΑ, το ΝΑΤΟ και τη Ρωσία.
Ενόψει των επαναληπτικών εκλογών στην Τουρκία και των προβλημάτων εσωτερικής συνοχής του τουρκικού κράτους, λόγω του Κουρδικού, το Ισλαμικό Κόμμα και ο ηγέτης του, Τ. Ερντογάν, φαίνεται ότι δεν διαθέτουν το πολιτικό βάρος για τη διατήρηση των ισορροπιών στο εσωτερικό της χώρας, αλλά και για να υλοποιήσουν τα σχέδια της διεύρυνσης του περιφερειακού ρόλου της Τουρκίας ως δημοκρατικής ισλαμικής χώρας. Ίσως, όμως, και αυτό είναι το πιο επικίνδυνο, να επιχειρήσει ο Τ. Ερντογάν να αξιοποιήσει το μείζον μεταναστευτικό πρόβλημα, προκειμένου να ενισχύσει τον τουρκικό επεκτατισμό, μέσω του Ισλάμ, στις χώρες της Βαλκανικής.
Οι ορδές των μεταναστών
Τα δραματικά γεγονότα στην ευρύτερη γεωγραφική περιοχή μας (Λιβύη, Συρία, Ιράκ), που επιδεινώθηκαν και από τις λανθασμένες επιλογές της τουρκικής διπλωματίας, έχουν δημιουργήσει σοβαρά προβλήματα στην Ελλάδα, διότι αποτελεί την πύλη εισόδου, προς την Ευρώπη, των προσφύγων, των μεταναστών και των λαθρομεταναστών που συνωθούνται στα τουρκικά παράλια. Μέχρι τώρα, η Ελλάδα, υπερβαίνοντας τις δυνατότητες που έχει ως κράτος, προσφέρει στοιχειώδη «υποδοχή» στα καραβάνια των παρανόμως εισερχομένων στην ελληνική επικράτεια. Όμως, δεν έχουν επισημανθεί επαρκώς οι κίνδυνοι ασφάλειας της χώρας μας από αυτό το πρωτόγνωρο, τεράστιο κύμα «εισβολής» ανθρώπων κάθε κατηγορίας και προέλευσης.
Είναι σαφές ότι τα ελληνικά σύνορα είναι διάτρητα και θα παραμείνουν, εφόσον η ΕΕ δεν υιοθετήσει την άποψη ότι τα σύνορα της Ελλάδας είναι και ευρωπαϊκά σύνορα και επιβάλλεται ο Frontex να αναλάβει την ευθύνη διασφάλισής τους. Εφόσον η ΕΕ αποδεχθεί ότι τα ελληνικά σύνορα είναι και ευρωπαϊκά, στην ουσία αναγνωρίζει και το υφιστάμενο νομικό και κυριαρχικό καθεστώς του Αιγαίου και αποθαρρύνει την Τουρκία από το να δημιουργεί εκ του μη όντως και για «εσωτερική κατανάλωση» προβλήματα ελληνοτουρκικών «συνοριακών διαφορών».
* Από την εφημερίδα ΠΑΡΑΣΚΗΝΙΟ που κυκλοφόρησε το Σάββατο 05/09/2015.
