Γράφει ο ΚΩΣΤΗΣ ΠΑΡΡΑΣ
Η 40άχρονη ιστορία της μεγάλης φιλελεύθερης παράταξης που ίδρυσε ο Κωνσταντίνος Καραμανλής είναι γεμάτη από ιστορικές αποφάσεις των ηγετών της, οι οποίες σφράγισαν μερικές από τις πιο σημαντικές στιγμές του τόπου. Ο τίτλος Εθνάρχης, τον οποίο απέδωσε και αναγνωρίζει στο πρόσωπο του Κωνσταντίνου Καραμανλή ένα πολύ σημαντικό κομμάτι του ελληνικού λαού, οφείλεται κυρίως σε τρεις μεγαλειώδεις επιλογές του ιδρυτή της ΝΔ, που άφησαν το αποτύπωμά του στη Μεταπολιτευτική Ελλάδα.
Η αποκατάσταση της Δημοκρατίας, μετά από την επτάχρονη χούντα και η ένταξη της χώρας μας στην ΕΟΚ είναι οι δύο κορυφαίοι πυλώνες της τεράστιας προσφοράς τού Καραμανλή στην πατρίδα, όπως αναγνωρίζουν ακόμη και οι αντίπαλοί του. Με την τραγωδία της Κύπρου σε εξέλιξη, ο Κωνσταντίνος Καραμανλής επιστρέφει έπειτα από έντεκα χρόνια αυτοεξορίας στο Παρίσι και αποκαθιστά τη Δημοκρατία στην Ελλάδα. Με δύο κινήσεις κομβικής σημασίας, ενώνει τον λαό και επιτυγχάνει τη συμφιλίωσή του. Το δημοψήφισμα για την κατάργηση του θεσμού της Βασιλείας, η οριστική επίλυση του πολιτειακού και η νομιμοποίηση της Αριστεράς, σε συνδυασμό με την ψήφιση του νέου Συντάγματος, βάζουν τα θεμέλια μιας ισχυρής και σύγχρονης Δημοκρατίας.
Στην Ευρώπη
Η Ευρώπη εκείνη την εποχή τελούσε υπό ανοικοδόμηση, και χάρη στη μεγάλη προσωπικότητα του Γάλλου προέδρου Ντε Γκωλ, απέπνεε ένα αίσθημα αισιοδοξίας για το μέλλον. Ο Καραμανλής είχε προβλέψει ότι έπρεπε να προχωρήσει σε διαπραγματεύσεις με την Ευρώπη και όχι με τις ΗΠΑ. Επέμεινε στην ένταξη στην ΕΟΚ, γιατί την έβλεπε ως την καταλληλότερη προοπτική για την Ελλάδα. Η «φτωχή» Ελλάδα είχε ανάγκη εισαγωγής επενδυτικών κεφαλαίων και μόνο με τη σύνδεση με την κοινή «αγορά των έξι» θα μπορούσε να επιτευχθεί ο στόχος αυτός. Αυτή την επιλογή ο Κωνσταντίνος Καραμανλής την υπηρέτησε με συνέπεια, αφοσίωση και άμεση προσωπική εμπλοκή, ξεπερνώντας εμπόδια που σε πολλούς φαίνονταν ανυπέρβλητα. Η πρώτη προσπάθεια σύνδεσης με την Ευρωπαϊκή Κοινότητα πραγματοποιήθηκε στις 8 Ιουνίου 1959. Η δικτατορία,όμως, ανάγκασε την Ευρωπαϊκή Κοινότητα να διακόψει τις διαδικασίες ένταξης.
Από την εξορία, το 1973, ο Κωνσταντίνος Καραμανλής έγραφε για τον εξευρωπαϊσμό ως τη νέα Μεγάλη Ιδέα του Εθνους. Μετά την πτώση της Χούντας, ο Κ. Καραμανλής υπέβαλε επισήμως αίτηση ένταξης της Ελλάδας στην ΕΟΚ στις 12 Ιουνίου 1975. Η αίτηση για πλήρη ένταξη έγινε δεκτή από το Συμβούλιο Υπουργών της ΕΟΚ, έναν χρόνο μετά, στις 9 Φεβρουαρίου 1976. Ετσι, στις 28 Μαΐου 1979, υπογράφηκε στο Ζάππειο Μέγαρο των Αθηνών η Συμφωνία Σύνδεσης από τον πρωθυπουργό Κωνσταντίνο Καραμανλή, με υπουργό Εξωτερικών τον Γεώργιο Ράλλη. Η Βουλή κύρωσε τη συμφωνία στις 28 Ιουνίου του 1979.
Συμφιλίωση και μεταρρυθμίσεις
Η κυβέρνηση της ΝΔ, με πρωθυπουργό τον Κωνσταντίνο Μητσοτάκη πολιτεύτηκε μέσα σε ένα διεθνές περιβάλλον, το οποίο σημάδευε η κατάρρευση του υπαρκτού σοσιαλισμού και η ανατροπή των έως εκείνη την στιγμή παραδοσιακών δομών, όπως είχαν οικοδομηθεί στη μεταπολεμική Ευρώπη. Με την ιστορική συμφωνία του Κωνσταντίνου Μητσοτάκη, με τους ηγέτες της Αριστεράς, Χαρίλαο Φλωράκη και Λεωνίδα Κύρκο, η οποία οδήγησε στην κυβέρνηση Τζαννετάκη, μπήκε τέλος στην εμφυλιοπολεμική λογική. Η τριετής διακυβέρνηση 1990-1993, από τον Κωνσταντίνο Μητσοτάκη, στον τομέα της οικονομικής πολιτικής σφραγίστηκε από σημαντικές διαρθρωτικές αλλαγές προς την κατεύθυνση της μείωσης του κράτους. Μια επιλογή που εμποδίστηκε λυσσωδώς από τα συνδικάτα και την αντιπολίτευση,με αποτέλεσμα πολλές από τις μεταρρυθμίσεις να μην περάσουν.
Ωστόσο, παρά την οριακή της πλειοψηφία (152 έδρες) και τις τεράστιες αντιδράσεις της αντιπολίτευσης, προχώρησε σε μέτρα περιορισμού της έκτασης και των παρεμβάσεων του κράτους, όπως η απελευθέρωση του τραπεζικού συστήματος και της κίνησης κεφαλαίων, η απελευθέρωση της αγοράς εργασίας με την εισαγωγή της μερικής απασχόλησης, καθώς και του ωραρίου των καταστημάτων. Καταργήθηκαν τα κρατικά μονοπώλια της ΔΕΗ, της Ολυμπιακής Αεροπορίας στις εσωτερικές πτήσεις και των ΕΛΤΑ. Μειώθηκε το έλλειμμα του προϋπολογισμού και ο πληθωρισμός από 22% το 1990 σε 12% το 1993, ενώ αυξήθηκε το κατά κεφαλήν εισόδημα της Ελλάδας. Ακόμη, πραγματοποιήθηκε ο διαγωνισμός για την κατασκευή με αυτοχρηματοδότηση του αεροδρομίου των Σπάτων και προωθήθηκε η αυτοχρηματοδότηση των βασικών οδικών αξόνων, με την πραγματοποίηση των διαγωνισμών για την Αττική Οδό και τη γέφυρα του Ρίου-Αντιρρίου.
Οι αγωγοί και το βέτο
Η «πολιτική των αγωγών», όπως ονομάστηκε η στρατηγική που ανέπτυξε ο Κώστας Καραμανλής, τοποθετώντας την Ελλάδα στον παγκόσμιο ενεργειακό χάρτη, θεωρείται ως μία από τις πιο σημαντικές κινήσεις στην εξωτερική πολιτική της χώρας. Επί πρωθυπουργίας του, ολοκληρώθηκε ο κύκλος διαπραγματεύσεων, μνημονίων και συμφωνιών που οδήγησαν στην έναρξη κατασκευής του αγωγού αργού πετρελαίου Μπουργκάς-Αλεξανδρούπολη. Η αρχική σύλληψη της ιδέας για την κατασκευή του αγωγού χρονολογείται το 1993. Η υπογραφή του Μνημονίου Συνεργασίας για την υποστήριξη της κατασκευής του αγωγού, τον Απρίλιο του 2005 στη Σόφια, η συνάντηση κορυφής των τριών ηγετών, του Ρώσου προέδρου Βλαντιμίρ Πούτιν του Βούλγαρου ομολόγου του Γκεόργκι Παρβάνοφ και του Ελληνα πρωθυπουργού Κώστα Καραμανλή, στις 4 Σεπτεμβρίου στην Αθήνα, αλλά και η μονογραφή του κειμένου της Διακρατικής Συμφωνίας στο Μπουργκάς στις 7 Φεβρουαρίου 2007, αποτέλεσαν σταθμούς για την πρόοδο του έργου. Επί των ημερών της κυβέρνησής του, υπεγράφησαν επίσης οι συμφωνίες για συνεργασίες στην κατασκευή του αγωγού South Stream. Η δεύτερη πολύ σημαντική κίνηση Καραμανλή στην εξωτερική πολιτική που άσκησε ως πρωθυπουργός είναι το βέτο που προέβαλε στην ένταξη των Σκοπίων στο ΝΑΤΟ. Τον Απρίλιο του 2008 πραγματοποιήθηκε στο Βουκουρέστι η μεγαλύτερη στην ιστορία της Βορειοατλαντικής Συμμαχίας Σύνοδος του ΝΑΤΟ. Ανάμεσα στα θέματα που συζητήθηκαν ήταν η διεύρυνση της Συμμαχίας και, συνεπώς, η αίτηση της ΠΓΔΜ να ενταχθεί σε αυτήν.
Παρά τις πιέσεις των ΗΠΑ ο Ελληνας πρωθυπουργός, Κώστας Καραμανλής, στο επίσημο δείπνο εργασίας της πρώτης ημέρας της συνόδου, ξεκαθάρισε ότι η Ελλάδα δεν μπορεί να δεχθεί την ένταξη της ΠΓΔΜ στο ΝΑΤΟ, από τη στιγμή που δεν έχει εξευρεθεί αμοιβαία αποδεκτή λύση στο ζήτημα του ονόματος. Επιπλέον, ο Ελληνας πρωθυπουργός τόνισε ότι οποιαδήποτε λύση βρεθεί θα πρέπει να έχει την έγκριση από το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ και να είναι μόνιμη και όχι προσωρινή. Την ελληνική θέση στήριξε η Ιταλία, η Ισπανία, η Πορτογαλία, η Γερμανία και η Γαλλία. Οι δύο αυτές στρατηγικές επιλογές του Κώστα Καραμανλή ενόχλησαν τοποθετημένα συμφέροντα των Αμερικανών εταίρων μας, αλλά σφράγισαν μια αποδεδειγμένα υπερήφανη και ανεξάρτητη εξωτερική πολιτική εκ μέρους της Ελλάδας.
