Mε πρωτοβουλία της Διεθνούς Ένωσης Γονέων με Καρκινοπαθή Παιδιά (International Confederation Of Childhood Cancer Parent Organizations – ICCCPO) γιορτάζεται κάθε χρόνο στις 15 Φεβρουαρίου, η ημέρα κατά του παιδικού καρκίνου. Στόχος της έχει την ενημέρωση της κοινής γνώμης για τις με παιδικές νεοπλασίες (καρκίνους) και την ευαισθητοποίηση του κοινωνικού συνόλου απέναντί τους.
Ο καρκίνος στα παιδιά είναι σπάνιος και με πολλές κλινικές εκδηλώσεις. Αρχίζει να αναπτύσσεται όταν σε ένα κύτταρο του οργανισμού δημιουργηθούν βλάβες στο DNA του, με αποτέλεσμα αυτό να αρχίζει να πολλαπλασιάζεται ανεξέλεγκτα, κάτι που οδηγεί στη γένεση του καρκίνου.
Αν η διάγνωση γίνει χωρίς καθυστέρηση, τα ποσοστά ίασης είναι υψηλά. Τα τελευταία χρόνια, με την πρόοδο της Ιατρικής, τη δημιουργία νέων φαρμάκων, την κατάρτιση του επιστημονικού προσωπικού, ποσοστό 70% από τα παιδιά που έχουν πρόσβαση σε εξειδικευμένη θεραπεία γίνεται καλά. Είναι χαρακτηριστικό ότι 8 στα 10 παιδιά με λευχαιμία σήμερα γίνονται καλά.
Κάθε χρόνο περισσότερα από 250.000 παιδιά πάσχουν από την ασθένεια, ωστόσο μόνο το 20% των παιδιών αυτών μπορούν να επωφεληθούν από την προηγμένη ιατρική φροντίδα. Πάνω από 150.000 θάνατοι κάθε χρόνο θα μπορούσαν να είχαν αποφευχθεί, εάν υπήρχε δυνατότητα έγκαιρης διάγνωσης και εξειδικευμένης θεραπείας σε όλα τα παιδιά.
Στη χώρα μας κάθε χρόνο προσβάλλονται 300 περίπου παιδιά από καρκίνο, κυρίως από λευχαιμία.
Ύποπτα συμπτώματα:
- Εμφάνιση μάζας, όγκου ή οιδήματος σε οποιοδήποτε μέρος του σώματος (πρόσωπο, λαιμό, μασχάλη, κοιλιά, βουβωνικές χώρες, όρχεις, πόδια)
- Απώλεια ενεργητικότητας του παιδιού, επίμονη κούραση
- Απότομες αλλαγές στη συμπεριφορά του παιδιού
- Ανεξήγητη χλωμάδα
- Ξαφνική εμφάνιση μελανιών ή μωλώπων στο παιδί
- Επίμονος εντοπισμένος πόνος, πόνος στα οστά, πρήξιμο ή πρόβλημα στο βάδισμα του παιδιού
- Ανεξέλεγκτος παρατεταμένος πυρετός
- Επαναλαμβανόμενες μολύνσεις
- Συχνοί πονοκέφαλοι που συχνά μπορεί να συνοδεύονται από εμετούς
- Ξαφνικές αλλαγές στα μάτια, όπως στραβισμός ή αλλαγές στην όραση του παιδιού
- Εμφάνιση προβλημάτων στην ισορροπία του παιδιού
- Διαπίστωση ότι υπάρχει άσπρη κηλίδα που φαίνεται διαμέσου της κόρης των ματιών
- Ανεξήγητη, υπερβολική ή γρήγορη απώλεια βάρους του παιδιού
Η ύπαρξη τέτοιων σημείων ή συμπτωμάτων δε δείχνει αναγκαστικά ότι το παιδί έχει κάποια μορφή καρκίνου, αλλά επιβάλλει να γίνουν οι εξετάσεις που θα αποκλείσουν ή όχι, ένα τέτοιο ενδεχόμενο.
Οι κυριότερες μορφές παιδικού καρκίνου είναι:
– Λευχαιμίες (οξεία λεμφοβλαστική, οξεία μυελοβλαστική). Είναι η συχνότερη μορφή καρκίνου στα παιδιά και διακρίνεται σε οξεία ή χρόνια. Προσβάλλει τα κύτταρα που παράγονται στο μυελό των οστών (λευκά, ερυθρά, αιμοπετάλια).
– Όγκοι του κεντρικού νευρικού συστήματος (κυρίως εγκεφαλικοί όγκοι όπως: αστροκύτωμα, γλοίωμα, μυελοβλάστωμα, επενδύμωματα. Τα συμπτώματα που εμφανίζει ένα παιδί με όγκο εγκεφάλου εξαρτώνται από την ηλικία του παιδιού (κλάμα, υπνηλία, πονοκέφαλος, εμετός, δυσκολία στη στήριξη ή στη βάδιση) και από την εντόπιση του όγκου και την πίεση που ασκεί μέσα στον εγκέφαλο (διαταραχές όρασης, πονοκέφαλος, αδυναμία στα άκρα, διαταραχές της ισορροπίας, διαταραχές στην ομιλία, σπασμοί).
– Λεμφώματα (κακοήθεις όγκοι λεμφαδένων ή άλλων οργάνων). Τα λεμφώματα διακρίνονται σε Hodgkin και μη-Hodgkin και είναι όγκοι που προσβάλλουν τους περιφερικούς λεμφαδένες, τον λεμφικό ιστό διαφόρων οργάνων, όπως είναι οι αμυγδαλές, το έντερο και άλλοι λεμφαδένες του θώρακα και της κοιλιάς.
– Όγκοι του αμφιβληστροειδούς (ρετινοβλάστωμα).
– Σαρκώματα μαλακών μορίων (ραβδομυοσάρκωμα) και των οστών (οστεοσάρκωμα, σάρκωμα Ewing). Τα σαρκώματα είναι κακοήθεις όγκοι εμβρυικής προέλευσης που εντοπίζονται είτε στα μαλακά μόρια ή στα οστά.
– Όγκοι νεφρών (νεφροβλάστωμα) και επινεφριδίων (νευροβλάστωμα)
– Όγκοι ήπατος (ηπατοβλάστωμα), κ.α.
Οι κακοήθεις όγκοι ενήλικου τύπου όπως ο καρκίνος του μαστού, του πνεύμονα, του προστάτη, κλπ είναι πάρα πολύ σπάνιο να παρατηρηθούν στην παιδική ηλικία.
