Της Έλλης Τριανταφύλλου
Οι ασφυκτικές πιέσεις των δανειστών προς την Αθήνα, σε συνδυασμό με τις αυξανόμενες ολοένα και περισσότερο χρηματοδοτικές ανάγκες της χώρας, επαναφέρουν με ένταση στο προσκήνιο το σενάριο μιας νέας πρόωρης προσφυγής στις κάλπες. Η κυβέρνηση επιμένει ότι όλη αυτή η φημολογία κινείται στη σφαίρα της φαντασίας και διακινείται από κύκλους και πρόσωπα που επενδύουν πολιτικά σε αυτό. Και η ίδια, ωστόσο, μέσω στελεχών της, παραδέχεται ότι η κατάσταση είναι σύνθετη και ότι η πιθανότητα να αναζητηθεί διέξοδος από το αδιέξοδο μάλλον ενισχύεται, με δεδομένες τις « κόκκινες γραμμές» που η ίδια έχει θέσει έναντι των πιστωτών, αλλά και την ανυποχώρητη στάση των εταίρων έναντι της χώρας.
Οι πρόωρες εκλογές
Το βασικό ερώτημα που πρέπει να απαντηθεί είναι ποια μπορεί να είναι η χρησιμότητα των πρόωρων εκλογών και ποιο το πιθανό διακύβευμά τους και η απάντηση δεν είναι εύκολη. Όπως συνομολογούν έμπειρα κοινοβουλευτικά στελέχη από όλο το φάσμα των κομμάτων του δημοκρατικού τόξου, τους επόμενους μήνες, με ορόσημο τον Ιούνιο, οπότε λήγει η τετράμηνη παράταση της δανειακής σύμβασης, μπορεί να συμβούν τα πάντα: από δημοψήφισμα και ανασχηματισμός, μέχρι νέα κυβέρνηση από την ίδια Βουλή με αλλαγή των κυβερνητικών εταίρων, σχηματισμός κυβέρνησης εθνικής ενότητας, διασπάσεις κομμάτων και δημιουργία νέων πολιτικών σχημάτων, εκλογές ή τίποτε από όλα αυτά, με ευθύγραμμη συνέχεια της σημερινής πολιτικής κατάστασης.
Κυρίαρχη είναι η εκτίμηση στην πολιτική σκηνή ότι το σενάριο της αριστερής παρένθεσης, τουλάχιστον με το περιεχόμενο που κάποιοι προσέδιδαν σε αυτό το προηγούμενο διάστημα, έχει μάλλον φύγει από τον ορίζοντα, αφού ακόμη και αν υπάρξει κυβερνητικό αδιέξοδο λόγω της οικονομικής ασφυξίας και της δυσκολίας στη συνεννόηση με τους πιστωτές, αυτό δεν σημαίνει ότι αυτομάτως θα αρθεί η πολιτική κυριαρχία του ΣΥΡΙΖΑ.
Η αβεβαιότητα και η ρευστότητα που χαρακτηρίζει τη συγκυρία δυσκολεύουν τους σχεδιασμούς των πολιτικών δυνάμεων της αντιπολίτευσης, ενισχύουν τις σημερινές ηγεσίες, αφού η αναμονή εξελίξεων συσπειρώνει και αποθαρρύνει τις ανατρεπτικές αλλαγές, ενώ συντηρεί τον σημερινό διπολισμό, με τον ΣΥΡΙΖΑ και τη ΝΔ να κινούνται στη σφαίρα της πόλωσης. Η σταθερότητα όλου αυτού του σκηνικού, ωστόσο, μένει να αποδειχθεί, καθώς, όπως παραδέχονται ακόμη και κυβερνητικά στελέχη, ήδη καταγράφεται μία μικρή, έστω, μείωση της συντριπτικής αποδοχής του ΣΥΡΙΖΑ και του ίδιου του πρωθυπουργού, ο οποίος, σημειωτέον, έχοντας αναλάβει προσωπικά τις διαπραγματεύσεις με τους πιστωτές, θα χρεωθεί προσωπικά τυχόν επώδυνες για τη χώρα εξελίξεις. Και το ερώτημα είναι αν, στο «πίσω μέρος της σκέψης του Μεγάρου Μαξίμου, είναι ένας έντιμος συμβιβασμός ή η ρήξη, με ό,τι αυτό συνεπάγεται».
Οι εμπνευστές του Μαξίμου
Καλά πληροφορημένες πηγές επιμένουν ότι η εισήγηση για εκλογικό αιφνιδιασμό βρίσκεται στο συρτάρι του πρωθυπουργού, ο οποίος, κατά τους εμπνευστές της, σε μία τέτοια περίπτωση θα μπορούσε, με όπλο τη λίστα, να πετύχει μεγαλύτερη και καλύτερα ελεγχόμενη κοινοβουλευτική πλειοψηφία ενόψει και της τελικής συμφωνίας με τους δανειστές. Άποψη, η οποία, πάντως, προσκρούει στον άτυπο πολιτικό κανόνα που θέλει τους αρχηγούς των κομμάτων να μη μεταβάλουν δραματικά τη σειρά των ψηφοδελτίων σε περίπτωση εκλογών με λίστα, διότι κάτι τέτοιο προσκρούει στη δημοκρατική ανάδειξη των βουλευτών. Εκτός και αν η εισήγηση αφορά και την περίπτωση που κριθεί δύσκολη ή αδύνατη η επίτευξη συμφωνίας με τους εταίρους. Υπέρ της συγκεκριμένης επιλογής φέρονται να τάσσονται και στενοί συνεργάτες του πρωθυπουργού, όπως ο υπουργός Εσωτερικών, Νίκος Βούτσης.
Η ώρα της κρίσης
Στη ΝΔ κυρίαρχη είναι η αίσθηση ότι οι ενδοκυβερνητικές και οι εσωκομματικές ισορροπίες στον ΣΥΡΙΖΑ είναι εξαιρετικά εύθραυστες και ότι η ώρα της κρίσης θα έρθει όταν θα φτάσουν τα πράγματα, τον Ιούνιο, σε ένα νέο μνημόνιο, το οποίο στη Συγγρού θεωρούν αναπόφευκτο. Ο διχασμός βουλευτών και στελεχών μεταξύ έκτακτου συνεδρίου και εθνικής συνδιάσκεψης (την οποία προκρίνει η ηγεσία) συντηρεί την εσωστρέφεια, χωρίς αυτήν τη στιγμή να δημιουργείται ιδιαίτερη δυναμική γύρω από κάποιο πρόσωπο από αυτά που εμφανίζονται ως δυνητικοί διεκδικητές της αρχηγίας. Στη Συγγρού, προφανώς ενδιαφέρονται και για την πορεία των ΑΝΕΛ, που στις μετρήσεις εμφανίζονται ενισχυμένοι. Παρ’ όλα αυτά, «γαλάζιοι» πολιτικοί παράγοντες εκτιμούν ότι και οι ΑΝΕΛ θα έχουν τη μοίρα που έχει πάντα ο μικρότερος κυβερνητικός εταίρος, να φθείρεται από τις ζημιές και να μην εισπράττει από τα κέρδη.
Τι «βάρος» θα σηκώσει ο Τσίπρας
Οι περισσότεροι στη ΝΔ θεωρούν ότι ο ΣΥΡΙΖΑ έχει εφεδρείες, ακόμη και αν υπάρξει εσωτερικό κίνημα ανυπακοής σε κρίσιμες ψηφοφορίες. Το ερώτημα είναι αν ο κ. Τσίπρας θα θελήσει να φέρει μια «βαριά» και ασύμβατη με τις προεκλογικές του δεσμεύσεις συμφωνίες ή θα προτιμήσει την προσφυγή στις κάλπες, ακόμη και την πτώση της κυβέρνησής του. Αν και το σενάριο των πρόωρων εκλογών είναι αδιανόητο για τους θεσμικούς εταίρους και καταστροφικό για την οικονομία, πολλά κεντροδεξιά στελέχη εξακολουθούν να το θεωρούν πιθανό. Μεταξύ αυτών που δεν το αποκλείουν φέρεται να συγκαταλέγεται και ο επίτροπος της Ελλάδας στην ΕΕ για τη Μετανάστευση, Δημ. Αβραμόπουλος, ο οποίος, σύμφωνα με ασφαλείς πληροφορίες του «Π», στην πρόσφατη συνάντησή του με τον πρωθυπουργό, επισήμανε στον κ. Τσίπρα τους κινδύνους από την παρατεταμένη αβεβαιότητα, αφήνοντας να εννοηθεί ότι «αν δεν αλλάξει ρότα η χώρα, θα βρεθούμε στον τοίχο». Κεντροδεξιά στελέχη που συνομιλούν μαζί του αποκομίζουν την εντύπωση ότι, σε περίπτωση ραγδαίων πολιτικών εξελίξεων, ο κ. Αβραμόπουλος θα είναι «παρών». Αυτό που μένει να αποδειχθεί είναι με ποιον τρόπο και σε ποιο σχήμα, αφού το επόμενο διάστημα μπορεί να συμβούν τα πάντα…
Παραμονή ή όχι στο ευρώ
Για αρκετούς, σε περίπτωση που τελικώς οδηγηθούμε εκ νέου στις κάλπες, «μοιραία» το διακύβευμα θα είναι η παραμονή ή όχι στο ευρώ, αφού τίποτε άλλο δεν μπορεί να δικαιολογήσει προσφυγή σε αυτές. «Αν ο κίνδυνος μεγαλώσει, τότε είναι καθήκον και χρέος όλων των ευρωπαϊκών αστικών δυνάμεων να αντιδράσουν», λένε πολλοί, οι οποίοι παρακολουθούν το τελευταίο διάστημα τις εσωτερικές φωνές για έξοδο της Ελλάδας από την ευρωζώνη να μεγαλώνουν στον ΣΥΡΙΖΑ.
