Του ειδικού συνεργάτη
Πληρώνουμε συνεταιρισμούς-«φαντάσματα» και αγρότες κατ’ όνομα. Αυτά επιβεβαιώνουν οι απαιτήσεις της Ευρωπαϊκής Κοινότητας να της επιστραφούν κονδύλια, που ενώ τα διέθεσε ως καλλιεργητικές ενισχύσεις, αποζημιώσεις ή ως επιδοτήσεις επενδύσεων, αυτά μετουσιώθηκαν σε βίλες, πισίνες, σπίτια στο Λονδίνο, υπερπολυτελή αμάξια… και ταξίδια σε εξωτικά μέρη.
Οι υποθέσεις που μας «καίνε» πολλές και κανείς δεν ξέρει αν, τελικά, θα ικανοποιηθεί το συνεχές αίτημα της ελληνικής κυβέρνησης για δραστικό «κούρεμα» των προστίμων.
Οι βασικότερες από αυτές τις υποθέσεις είναι οι εξής:
-Υπόθεση 1992-1994. Εκείνη την περίοδο έγινε κάποια αναδιάρθρωση χρεών από τους συνεταιρισμούς, που η Κοινότητα όμως δεν την έκανε αποδεκτή. Η «τρύπα» που εμφανίστηκε ήταν της τάξεως των 465 εκατ. ευρώ.
-«Πακέτο Κοντού», 2008. Τότε δόθηκαν σε συνεταιρισμούς για αγορά σιταριών κονδύλια ύψους 150 εκατ. ευρώ, χωρίς όμως ποτέ αυτά να χρησιμοποιηθούν για τον συγκεκριμένο σκοπό.
– «Πακέτο Χατζηγάκη». Διανεμήθηκαν αποζημιώσεις ύψους 424 εκατ. ευρώ για ζημιές που, όπως απεδείχθη, ήταν ανύπαρκτες. Πληροφορίες λένε ότι το συγκεκριμένο «πακέτο» δόθηκε, προκειμένου οι αγρότες να φύγουν από τα μπλόκα. Ήδη, όπως λέγεται, η Κομισιόν έχει λίστα με 700.000 αγρότες που οικειοποιήθηκαν παρανόμως τα κονδύλιά της και απαιτεί από αυτούς να περάσουν από το ταμείο… ειδάλλως θα επιβληθούν στην Ελλάδα ισόποσα πρόσημα.
To παζλ της κακοδιαχείρισης
Οι συγκεκριμένες υποθέσεις αποτελούν μόνο ένα κομμάτι του παζλ της κακοδιαχείρισης και της αδικαιολόγητης σπατάλης, που έγιναν τουλάχιστον την τελευταία 20ετία στον πρωτογενή τομέα, καθώς υπάρχει ένας φάκελος με βεβαιωμένα πρόστιμα και καταλογισμούς που αγγίζουν τα 2,5 δισ. ευρώ. Μάλιστα, υποθέσεις ύψους σχεδόν 600 εκατομμυρίων ευρώ έχουν, ήδη, τελεσιδικήσει.
Όπως φαίνεται, δύσκολα θα γίνει αποδεκτό από την Κομισιόν το ελληνικό αίτημα –διά στόματος του υφυπουργού Αγροτικής Ανάπτυξης, Βαγγέλη Κοντού– για γενναίο «κούρεμα» των προστίμων –άνω του 50%–, αμφισβητώντας επί της ουσίας τους κυβερνητικούς ισχυρισμούς για ανύπαρκτους πια συνεταιρισμούς, για συνεταιρισμούς που βρίσκονται υπό εκκαθάριση ή για αγρότες που, πλέον, είναι υπερήλικες και συνταξιούχοι.
Το συγκεκριμένο αίτημα, αν και έχει υποβληθεί τέσσερις φορές, η Κοινότητα δεν το έχει απαντήσει, ενώ ετοιμάζεται να κατατεθεί ακόμη μία φορά από την ελληνική κυβέρνηση στις αρχές Ιουλίου. Κάποιοι λένε ότι αυτήν τη φορά η Κοινότητα και τα αρμόδια θεσμικά της όργανα έχουν «στυλώσει τα πόδια» και δύσκολα θα κάνουν πίσω στους κωμικοτραγικούς ισχυρισμούς της Ελλάδος, που επιζητά πάντα προνομιακή μεταχείριση.
Όπερ και ήδη εγένετο. Το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης απέρριψε στις αρχές του χρόνου αίτημα της χώρας μας να «σβηστούν» τα 150 εκατ. ευρώ που είχαν χορηγηθεί σε παραγωγούς και ενώσεις αγροτικών συνεταιρισμών στον τομέα των δημητριακών το 2008. Το συγκεκριμένο θέμα έχει ως εξής: «Στις 25 Ιανουαρίου 2012, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εξέδωσε την απόφαση σύμφωνα με την οποία η Ελλάδα όφειλε να ανακτήσει από τους δικαιούχους την ασυμβίβαστη ενίσχυση (των 150 εκατ. ευρώ) εντός τεσσάρων μηνών από την έκδοση της απόφασης». Κάτι που, ασφαλώς, δεν έγινε! «Τελικά, το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, με διάταξη της 5ης Φεβρουαρίου 2015, απέρριψε την αίτηση αναιρέσεως της Ελλάδας, η οποία θα πρέπει να ανακτήσει την παράνομη ενίσχυση».
Το πρόστιμο των 424 εκατ. ευρώ!
Καλύτερη τύχη –χωρίς αυτό να σημαίνει ότι θα γίνουν και θαύματα–, από την άλλη, φαίνεται να έχει το αίτημα της ελληνικής κυβέρνησης να μετριαστεί το πρόστιμο των 424 εκατ. ευρώ που δόθηκαν ως «μαϊμού» αποζημιώσεις. Ενώ ο μέσος όρος της αποζημίωσης που έλαβε τότε η πλειονότητα των εμπλεκόμενων αγροτών ήταν τα 150 ευρώ κατ’ άτομο, περίπου 1.800 αγρότες πήραν μπόνους 11.600 ευρώ ο καθένας, 783 έβαλαν στην τσέπη 19.300 ευρώ (ο καθένας), ενώ υπήρχαν και κάποιοι προνομιούχοι (83 στον αριθμό), που λέγεται ότι έλαβαν από 30.000 ευρώ έως και 100.000 ευρώ ο καθένας.
Η πληροφόρηση, λοιπόν, είναι ότι αργά ή γρήγορα κατ’ αρχάς οι προνομιούχοι θα κληθούν να επιστρέψουν τα ποσά που πήραν αδικαιολόγητα. Διότι αυτά τα ποσά είναι πάνω από τα 15.000 ευρώ, που είναι το πλαφόν που ορίζει ο λεγόμενος κανονισμός De Minimus, ο οποίος προσδιορίζει τις επιτρεπόμενες κρατικές ενισχύσεις που δικαιούται κάθε χώρα να καταβάλει για έκτακτες καταστάσεις.
Το θετικό σε αυτή την περίπτωση του προστίμου είναι ότι μειώθηκε, από τα 424 εκατ. ευρώ, στα 327 εκατ. ευρώ, με την ελληνική κυβέρνηση να επιχειρεί πια να εξαιρέσει από τη λίστα τους 25.000 συνταξιούχους, αλλά και σημαντικό αριθμό αγροτών που εισέπραξαν πολύ μικρά ποσά. Το συγκεκριμένο θέμα τέθηκε επί τάπητος ακόμη μία φορά στις 16 Ιουνίου.
Το εύλογο ερώτημα που προκύπτει είναι έως πότε ο Έλληνας πολίτης θα πληρώνει φαγοπότια, καθώς εάν τελικά επιβληθούν τα πρόστιμα ως έχουν και, άρα, δεν ικανοποιηθεί το αίτημα της κυβέρνησης για «κούρεμα», θα πρέπει μέσω νέας φοροεπιδρομής να συγκεντρωθούν τα κοινοτικά κονδύλια.
Η πληροφόρησή μας από την πλευρά του υπουργείου είναι ότι οι διαπραγματεύσεις συνεχίζονται αμείωτες, για το καλύτερο δυνατό αποτέλεσμα για την Ελλάδα και τους Έλληνες. Την ίδια στιγμή, συνεχίζεται και η εξυγίανση των συνεταιρισμών, που, ήδη, από τους 6.000 που ήταν πριν από μία δεκαετία, έχουν μειωθεί στους 450, παραμένοντας μόνο αυτοί που με στοιχεία μπορούν πραγματικά να δικαιολογήσουν την ύπαρξή τους. Επίσης, σε δηλώσεις του ο ίδιος ο υφυπουργός έχει δεσμευτεί για απόδοση ευθυνών σε πρόσωπα που σχετίζονται με τα φαινόμενα κακοδιαχείρισης στον αγροτικό τομέα, ενώ προετοιμάζεται και ένα νέο νομοθετικό πλαίσιο, το οποίο θα δίνει έμφαση στις ομάδες παραγωγών και στους πρωτοβάθμιους συνεταιρισμούς. Συγκεκριμένα το νομοσχέδιο, που προβλέπεται να έρθει προς ψήφιση εντός του καλοκαιριού, θα στηρίζεται σε δύο πυλώνες: πρωτοβάθμιοι συνεταιρισμοί ανά κλάδο, ομάδες παραγωγών ανά προϊόν.
